Danıştay’dan emeklilik ve fiili hizmet süresine ilişkin emsal karar
Danıştay 12. Dairesi, gümrük muhafaza memuru olarak görev yapmakta iken hakkında tesis edilen disiplin işlemleri yargı kararıyla iptal edilen personelin, görevden uzaklaştırıldığı tarih ile yeniden memuriyetten çıkarıldığı tarih arasındaki sürenin fiili hizmet süresinden sayılması gerektiğine hükmetti.
Gaziantep Gümrük Muhafaza Müdürlüğünde görev yapan davacı, 25/09/2000 tarihinde görevden uzaklaştırılmış, ardından 10/01/2001 tarihli Yüksek Disiplin Kurulu kararıyla memuriyetten çıkarılmıştı. Söz konusu işlem yargı kararıyla iptal edilmiş; ancak davacı fiilen göreve başlatılmadan bu kez 18/04/2005 tarihli yeni bir Yüksek Disiplin Kurulu kararıyla tekrar Devlet memurluğundan çıkarılmıştı.
Davacı, 2000–2005 yılları arasında açıkta geçen sürenin fiili hizmet süresine eklenmesi talebiyle yaptığı başvurunun reddi üzerine dava açtı. İlk derece mahkemesi, Danıştay’ın bozma kararına uyarak davacıyı haklı buldu ve işlemi iptal etti.
Karar temyiz edilse de Danıştay 12. Dairesi; 2001 tarihli memuriyetten çıkarma işleminin yargı kararıyla iptal edilmiş olması nedeniyle, davacının görevden uzaklaştırıldığı tarih ile ikinci kez memuriyetten çıkarıldığı tarih arasındaki sürenin fiili hizmet süresi kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Danıştay, idarelerin “maaş ödenmeyen sürenin hizmetten sayılamayacağı” ve “emeklilik keseneği yatırılmadığı” yönündeki itirazlarını yerinde görmeyerek, ilk derece mahkemesi kararını oybirliğiyle onadı.
Bu kararla birlikte, yargı kararıyla iptal edilen memuriyetten çıkarma işlemlerinde, açıkta geçen sürenin emeklilik ve hizmet hesabında dikkate alınması gerektiği bir kez daha vurgulanmış oldu. Karar, benzer durumda olan kamu görevlileri açısından emsal nitelik taşıyor.
Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2023/1167 E. , 2023/3177 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/1167
Karar No : 2023/3177
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1- ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Gaziantep Gümrük Muhafaza Müdürlüğünde gümrük muhafaza memuru olarak görev yapmakta iken 10/01/2001 tarihli Yüksek Disiplin Kurulu kararıyla memuriyetten ilişiği kesilen davacının, anılan işlemin yargı kararıyla iptali üzerine Ekim 2000 - Mayıs 2005 tarihleri arasında geçen sürenin fiili hizmet süresine eklenmesi talebiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince, Danıştay Onikinci Dairesinin 27/10/2021 tarih ve E:2018/5220, K:2021/5382 sayılı bozma kararına uyularak; uyuşmazlıkta, hakkındaki soruşturma nedeniyle 25/09/2000 tarihinde görevden uzaklaştırılan ve sonrasında 10/01/2001 tarihli Yüksek Disiplin Kurulu kararıyla memuriyetten ilişiği kesilen davacının, anılan işlemin iptali istemiyle açtığı davada, ... İdare Mahkemesince iptal kararı verildiği; ancak, davacı fiilen göreve başlatılmadan bu kez ... tarih ve ... sayılı Yüksek Disiplin Kurulu kararıyla, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarılmasına karar verildiğinin anlaşıldığı, bu durumda; davacının memuriyetten ilişiğinin kesilmesine ilişkin 2001 tarihli Yüksek Disiplin Kurulu kararının iptal edildiği dikkate alındığında; davacının görevinden uzaklaştırıldığı tarih ile Devlet memurluğundan çıkarılmasına karar verildiği 18/04/2005 tarihleri arasındaki sürenin fiili hizmet süresinden sayılması gerektiğinden, aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davalı idarelerden Ticaret Bakanlığı tarafından; 1920 sayılı ''Gümrük Memurlarından Vazifeli Memuresini Suistimal Edenlerle Vazife veya Mesleklerinde Kendilerinden İstifade Edilmeyenler Hakkında Yapılacak Muameleye Dair Kanun'' yürürlükten kaldırıldığından, sadece usuli bir eksikliğin giderilmesi için 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na göre işlem tesis edildiği, bu durumun davacının 2000 - 2005 yılları arasında Devlet memuru olduğu anlamına gelmeyeceği, dolayısıyla bu dönemin fiili hizmet süresine eklenmesinin mümkün olmadığı;
Davalı idarelerden Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı tarafından; ilgili mevzuatın incelenmesinden, aylık veya ücret ödenmeyen sürelerde emekli keseneği kesilmesi, emekli keseneği kesilmeyen sürelerin ise fiili hizmet müddetinden sayılmasının mümkün olmadığı, 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu'nun 15. maddesinin (g) fıkrası ve 31. maddesinin son fıkrası uyarınca, açıkta geçen süresine ait 2/3 oranındaki aylıklarının ödenip, 1/2 oranındaki emeklilik keseneği ve kurum karşılıklarının kuruma gönderildiği 15/10/2000 - 14/02/2001 tarihleri arasında geçen sürenin yarısının fiili hizmet süresine eklendiği; ancak, göreve iade edilmesine ilişkin karar, temyiz incelemesinde bozulduğundan, 15/02/2001 - 14/04/2008 tarihleri arasında açıkta geçen sürenin tamamının fiili hizmet süresine eklenemeyeceği, ayrıca adli yargıda görülen alacak davasına ilişkin karar uyarınca, 25/09/2000 - 18/04/2002 tarihleri arasındaki açıkta geçen süresinin fiili hizmet süresine eklenmesinin mümkün olmadığı belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Görevden uzaklaştırıldığı 25/09/2000 tarihinden görevine son verildiği 18/04/2005 tarihine kadar olan dönemin kazanılmış hak kapsamında kabulünün gerektiği, kesinleşmiş bir yargı kararıyla iptal edilen işlemin, idarenin işlemi geri almasıyla aynı sonucu doğuracağı, memuriyetten çıkarılma tüm sonuçlarıyla ortadan kalkmış olup, bu süreye ilişkin emeklilik kesenekleri ve kurum karşılıklarının, maaşla birlikte tahakkuku ile hizmetlerinin tamamının fiili hizmetten sayılması gerektiği belirtilerek, istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davalı idarelerden Ticaret Bakanlığının yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun ile değişik 50. maddesinin dördüncü fıkrasında, Danıştayın bozma kararına uyulduğu takdirde, bu kararın temyiz incelemesinin bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılacağı hükmüne yer verilmiştir.
Temyizen incelenen kararda, İdare Mahkemesince bozma kararında belirtilen esaslara uyulduğu anlaşılmış olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarelerin temyiz istemlerinin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (onbeş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 06/06/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
