Danıştay'dan kritik karar: Tarihi bilinmeyen fiile disiplin cezası verilmez
PTT'de görev yapan bir dağıtıcı memura verilen aylıktan kesme cezası, Danıştay Onikinci Dairesi tarafından iptal edildi. Kararın odak noktası, cezanın esasından çok disiplin hukukunun gözden kaçırılan bir usul şartıydı: İsnat edilen fiilin tam olarak ne zaman gerçekleştiğinin bilinmemesi.
Soruşturma raporunda memurun amirinin talimatlarına dirençli davrandığı ve fiziki kontrol yapılmasını engellediği ileri sürülmüştü. Ancak mahkeme incelemesinde ortaya çıkan tablo farklıydı; söz konusu fiilin tarihi hiçbir şekilde net biçimde ortaya konulamamıştı.
Bu tespit, yalnızca bir prosedür eksikliğinin ötesinde sonuçlar doğurdu. Disiplin hukukunda soruşturma ve ceza zamanaşımı süreleri, fiilin işlendiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Fiil tarihi belirsiz olduğunda bu sürelerin hesaplanması da imkânsız hale gelir. Mahkeme, zamanaşımının işleyip işlemediğinin dahi tespit edilemediği bir durumda tesis edilen cezanın hukuken ayakta duramayacağına hükmetti.
Danıştay bu gerekçeyi isabetli buldu ve idarenin temyiz başvurusunu oybirliğiyle reddetti.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/2563
Karar No : 2023/5237
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: ........................................PTT Merkez Müdürlüğünde dağıtıcı olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (C) bendinin (ı) alt bendi uyarınca 1/30 oranında aylıktan kesme cezası ile cezalandırılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince, Danıştay Onikinci Dairesinin 17/10/2018 tarih ve E:2015/395, K:2018/4275 sayılı bozma kararına uyularak; davacıya isnat edilen fiilin gerçekleştiği tarihin net olarak ortaya konulamadığı, söz konusu belirsizlik sebebiyle soruşturma ve ceza zamanaşımı sürelerinin tespit edilemediği, davacının lehinde ve aleyhinde verilen ifadelerin değerlendirilmesinden ise, isnat edilen fiillerin sübuta erdiğine ilişkin her türlü kuşkudan uzak somut delillerin ortaya konulamadığı, bu nedenle tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işleme dayanak soruşturma raporunda davacının işin yapılmasına ilişkin talimatlara direndiği, müdürün fiziki kontrol etmesini istemediği, işin yapılmaması konusunda direnen ya da işi kendi istediği şekilde yürütülen personele disiplin yaptırımı uygulanmak suretiyle iç düzenin sağlanmasının amaçlandığı, dava konusu işlemin somut delillere istinaden tesis edildiği ve hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyize konu kararın usul ve yasaya uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun ile değişik 50. maddesinin dördücü fıkrasında, Danıştayın bozma kararına uyulduğu takdirde, bu kararın temyiz incelemesinin bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılacağı hükmüne yer verilmiştir.
Temyizen incelenen kararda, İdare Mahkemesince bozma kararında belirtilen esaslara uyulduğu anlaşılmış olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (onbeş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 24/10/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
