Devlet Memuru İçin 65 Yaş Haddini Beklemenin Avantajı Var mı?
İkramiye Farkı, Mevzuat Dayanağı ve Hesaplama Esasları
Devlet memurlarının emeklilik sürecinde en çok merak ettiği konulardan biri, emekliliğe hak kazanılmış olsa dahi 65 yaş haddinin beklenip beklenmemesinin bir avantaj sağlayıp sağlamadığıdır. Bu konu, yürürlükteki mevzuat hükümleri çerçevesinde açıklanmıştır.
65 Yaş Haddi ve Zorunlu Emeklilik
5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu’nun 40. maddesi uyarınca, devlet memurlarının görev yapabilecekleri azami yaş sınırı 65 yaştır. Memurlar, 65 yaşını doldurdukları tarih itibarıyla resen (zorunlu olarak) emekliye sevk edilir. Bu hüküm, hem 5434 sayılı Kanuna tabi memurlar hem de 5510 sayılı Kanun kapsamında bulunan memurlar için uygulanmaktadır.
65 Yaş Haddinden Emekli Olmanın Tek Avantajı: İkramiye Farkı
Yaş haddinden emekli olmanın devlet memurlarına sağladığı tek somut ve mevzuata dayalı avantaj, emekli ikramiyesi farkı ödenmesidir.
Bu hak, 5434 sayılı Kanun’un 89. maddesi ile düzenlenmiştir. Buna göre; emekliliğe hak kazanılan tarihi izleyen dönemde, memur maaş katsayılarında meydana gelen artışlardan kaynaklanan ikramiye farkı, emekli ikramiyesine ek olarak bir defaya mahsus ödenmektedir.
Bu fark:
-
Emekli aylığına sürekli bir artış sağlamaz,
-
Sadece tek seferlik bir ek ödeme niteliği taşır.
İkramiye Farkından Kimler Yararlanabilir?
İkramiye farkı alma hakkı aşağıdaki durumlarla sınırlıdır:
-
Yaş haddi (65 yaş) nedeniyle resen emekli edilen memurlar
-
Kadrosuzluk nedeniyle emekliye sevk edilenler
-
Vazife malullüğü aylığı bağlananlar
-
Görevde vefat eden memurların hak sahipleri
Önemli:
Kendi isteğiyle (ihtiyari) emekli olan memurlar, ikramiye farkı hakkından yararlanamaz. Bu nedenle 65 yaş dolmadan isteğe bağlı emeklilik talebinde bulunulması, bu hakkın kaybedilmesine yol açar.
Emekli Maaşı ve İkramiye Hesaplamasında Dikkate Alınan Süreler
Emekli maaşı ve emekli ikramiyesi hesaplamasında esas alınan hizmet süreleri aynı olmakla birlikte, hesaplama yöntemi farklıdır.
Dikkate Alınan Süreler:
-
Fiili hizmet süresi
-
Borçlanılan askerlik süresi
-
Fiili hizmet süresi zammı
Hesaplama Esasları:
-
Emekli aylığı, toplam hizmet süresinin tamamı (yıl + ay) üzerinden hesaplanır.
-
Emekli ikramiyesi, yalnızca tam hizmet yılları üzerinden ödenir. Ay ve günler ikramiyeye yansıtılmaz.
Örnek:
Toplam hizmet süresi 25 yıl 8 ay olan bir memurun:
-
Emekli maaşı 25 yıl 8 ay üzerinden,
-
Emekli ikramiyesi ise sadece 25 tam yıl üzerinden hesaplanır.
65 Yaşını Beklemek mi, İsteğe Bağlı Emeklilik mi?
Emekliliğe hak kazanmış bir memur açısından iki temel seçenek bulunmaktadır:
1️⃣ 65 Yaşını Bekleyerek Resen Emekli Olmak
-
İkramiye farkı alma hakkı vardır.
-
Hizmet süresine 65 yaşına kadar çalışılan süre eklenir.
-
Emeklilik tarihi kanunen sabittir.
2️⃣ 65 Yaş Öncesi İsteğe Bağlı Emeklilik
-
İkramiye farkı hakkı yoktur.
-
Hizmet süresine çalışılan süre eklenir.
-
Emeklilik tarihi memurun kendi tercihine bağlıdır.
Sonuç ve Değerlendirme
Mevzuat hükümleri çerçevesinde yapılan değerlendirmeye göre:
-
65 yaş haddini beklemenin emekli maaşı yönünden ilave veya sürekli bir avantajı bulunmamaktadır.
-
Tek mali avantaj, emeklilik sonrası bir defaya mahsus ödenen emekli ikramiyesi farkıdır.
-
Bunun dışında yaş haddini beklemenin memur lehine başka bir mali veya hukuki kazanımı yoktur.




