Danıştay: Kurum Malını Görev Dışı Alan Memurun İhraç Cezası Hukuka Uygun
Danıştay 12. Dairesi, Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) personelinin kendisine resmi bir görev verilmediği hâlde kurum malını taşımasının, memurlukla bağdaşmayacak yüz kızartıcı fiil kapsamında olduğunu belirterek Devlet memurluğundan çıkarma cezasını hukuka uygun buldu.
Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğüne bağlı bir şube müdürlüğünde ambar memuru olarak görev yapan davacı hakkında; kendisine resmi bir görev verilmediği hâlde TMO tesislerine giderek, kuruma ait yaklaşık 76 kilogram ağırlığındaki polietilen ruloyu araçla bulunduğu yerden aldığı gerekçesiyle disiplin soruşturması başlatıldı.
Olay günü davacının, saatlik izin alarak görev yerinden ayrıldığı, bir arkadaşıyla birlikte TMO’ya ait tesislere gittiği, burada görevli özel güvenlik görevlisine arkadaşını TMO personeli, kullandıkları aracı ise TMO’nun kiralık aracı olarak tanıttığı tespit edildi. Davacının, söz konusu malzemeyi “kayıt dışı olduğu” gerekçesiyle şube müdürlüğüne götürmek bahanesiyle araca yüklediği belirlendi.
Durumun fark edilmesi üzerine malzeme geri bırakılmış olmakla birlikte, olay hakkında kamu kurum ve kuruluşlarından hırsızlık suçlamasıyla adli süreç de başlatıldı.
Disiplin Cezası ve Yargılama Süreci
Yapılan disiplin soruşturması sonucunda, davacının eyleminin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 125. maddesinin (E) bendinin (g) alt bendi kapsamında “memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareket” olduğu değerlendirilerek Devlet memurluğundan çıkarma cezası verildi.
Davacı; söz konusu malzemenin yıllar önce kayıtlardan düşürüldüğünü, atıl vaziyette bulunduğunu ve hırsızlık kastının olmadığını ileri sürerek cezanın iptalini talep etti. Ayrıca uzun süredir psikolojik rahatsızlığı bulunduğunu, bu nedenle soruşturma sürecinde çelişkili ifadeler verdiğini savundu.
İlk derece İdare Mahkemesi, eylemin sübuta erdiğini ve verilen disiplin cezasında hukuka aykırılık bulunmadığını belirterek davayı reddetti. Bu karara karşı yapılan istinaf başvurusu da Bölge İdare Mahkemesi tarafından reddedildi.
Danıştay Kararı
Dosyanın temyiz incelemesini yapan Danıştay 12. Dairesi, Bölge İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğunu belirtti. Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddiaların kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı sonucuna varıldı.
Bu değerlendirmeyle Danıştay, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını kesin olarak onadı.
Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2019/7494 E. , 2023/3478 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/7494
Karar No : 2023/3478
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Ofisi Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü ... Şube Müdürlüğünde ambar memuru olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin TMO Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı işleminin iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararıyla; davacının, kendisine resmi bir görev tevdi edilmediği halde, 13/10/2017 tarihinde saat 15:30'da işyerinden saatlik izin alarak, ... Şube Müdürlüğüne bağlı ... Tesisli Ekip Şefliğine yakın arkadaşı olduğunu ifade ettiği Ü.Y. adlı şahısla birlikte saat 16:40' ta gittiği, burada görevli özel güvenlik görevlisine, beraberindeki şahsı TMO Genel Müdürlüğü personeli olarak tanıttığı, gittikleri … plakalı aracı ise TMO'nun kiralık aracı olarak belirttiği, Tesisli Ekip Şefliği garajında bulunan yaklaşık 76 kg ağırlığındaki açılmamış polietilen rulosunu, kayıt dışı olduğunu belirterek Şube Müdürlüğüne götürmek bahanesiyle söz konusu araca yükleyerek ayrıldıkları, durumun özel güvenlik görevlisi tarafından Şube Müdürlüğüne iletilmesi sonrasında telefonla araması neticesinde, ilgililerin söz konusu malzemeyi geri dönerek işyerine bıraktıkları; yapılan suç duyurusu üzerine davacı hakkında, … Asliye Ceza Mahkemesinin E:… sayılı dosyası ile kamu kurum ve kuruluşlarından hırsızlık suçundan kamu davası yürütüldüğü, kurum malını, kendilerine ya da bir başkasına yarar sağlamak maksadıyla, kendilerine resmi bir görev verilmeksizin kurumun rızası dışında bulunduğu yerden alarak hırsızlık suçunu işledikleri, davacıya isnat edilen eylemin sübuta erdiği ve memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak fiili ile örtüştüğü, bu nedenle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; öte yandan, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından, davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle ödenmesine dair isteminin de yerinde olmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Hırsızlık yapıldığı iddia edilen malın, 2010 yılında kayıtlardan düşürüldüğü, bu nedenle atıl mahiyette olduğu, atıl vaziyette bulunan eşyayı görevli olduğu TMO’ya bağlı depoya götürmek kastı ile aracına aldığı, dolayısıyla hırsızlık suçunun söz konusu olmadığı, 15 yıldır anksiyete tanılı psikolojik rahatsızlığı bulunduğu, hırsızlık veya bir kastı olmadığından, hakkında adli ve idari soruşturma başlatılınca ne yapacağını şaşırdığı, bu nedenle çelişkili ifadeler verdiği, suç kastının olmadığı belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyize konu kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … İdare Mahkemesine gönderilmesine, 14/06/2023 tarihinde, kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.
