Dekan ve Dekan Yardımcılarına Yönetici Payına İlave "Taban Ödeme" Yapılması Kamu Zararı Sayıldı

Sayıştay Temyiz Kurulunun 2022 yılına ilişkin Yüksek Öğretim Kurumları temyiz incelemesinde, bir üniversitenin Diş Hekimliği Fakültesinde dekan ve dekan yardımcılarına yönetici payı ödemesine ilave olarak mesai içi ek ödeme niteliğinde "taban ödeme" yapılması suretiyle kamu zararına sebebiyet verildiği yönündeki ilk derece hükmü değerlendirildi.

31 sayılı İlamın 3'üncü maddesiyle verilen tazmin hükmüne karşı sorumlular tarafından yapılan temyiz başvurusunda, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 58'inci maddesinin (c) ve (f) fıkraları ile Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik'in 5 ve 6'ncı maddeleri esas alındı.

Kurul, mevzuat hükümlerini birlikte değerlendirdiğinde; ek ödemenin sabit ek ödeme, taban ödeme ve teşvik ek ödemesinden oluştuğunu, taban ödemenin Ek-4'te yer alan taban katsayısının en yüksek devlet memuru aylığı ile çarpımı sonucu belirlendiğini ve hesaplamada aktif çalışılan gün katsayısının çarpan olarak kullanıldığını tespit etti. Bu unsurlar dikkate alındığında taban ödemenin, personelin aktif çalışmasına dayalı, mesai içi ek ödemenin bir bileşeni olduğu sonucuna varıldı.

Kararda, Kanun'un 58'inci maddesinin (f) fıkrası ile Yönetmeliğin 6'ncı maddesinin üçüncü fıkrasında, yönetici payı alan dekan, başhekim, enstitü ve yüksekokul müdürleri ile yardımcılarına mesai saatleri içerisindeki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılamayacağının açıkça düzenlendiği vurgulandı. Bu çerçevede, Yönetmelik eki Ek-4 sayılı Taban Ödeme Katsayı Cetvelinde yönetici unvanlarına yer verilmemesinin de mükerrer ödemenin önlenmesi amacına yönelik olduğu belirtildi.

Kurul ayrıca, Hazine ve Maliye Bakanlığının 01.11.2022 tarihli ve 80755325-105.99-1638785 sayılı görüş yazısına atıfta bulundu. Yükseköğretim Kurulu tarafından tüm devlet üniversitelerine 09.11.2022 tarihli yazıyla duyurulan bu görüşte, 58'inci maddenin (f) fıkrası kapsamındaki yöneticilerin taban ödemeden yararlanmasının mümkün olmadığı ifade edilmişti.

Sorumluların, dekan ve yardımcılarına yalnızca (A) Kurumsal Katkı Puanı karşılığında ek ödeme yapıldığı, taban ödeme ile (A) puanı üzerinden yapılan ödemenin farklı unsurlar olduğu yönündeki itirazları Kurulca yerinde görülmedi. Kararda, (A) puanı üzerinden ek ödemenin performansa, taban ödemenin ise aktif çalışılan gün sayısına dayandığı; ayrıca sorumluların dayandığı önceki Temyiz Kurulu kararlarının, taban ödemenin 2022 yılında mevzuata girmesinden önceki döneme ilişkin olduğu belirtildi.

Sonuç olarak Kurul, dekan ve dekan yardımcılarına yönetici payına ilave taban ödeme yapılmasının 5018 sayılı Kanun'un 71'inci maddesi uyarınca kamu zararına sebebiyet verdiği gerekçesiyle sorumluların iddia ve itirazlarının reddine, ilk derece mahkemesince verilen tazmin hükmünün tasdikine oy çokluğuyla karar verdi.

Öğretim elemanları istifa edere memur olmak için bekleme süresi var mı?

İçeriği Görüntüle

Azınlık Görüşü

Temyiz Kurulu ve 5. Daire Başkanı ile iki üye, karara karşı oy kullandı. Azınlık görüşünde, taban ödemenin mesai içi veya mesai dışı çalışmayla ilişkilendirilmediği, tamamen personelin ödüllendirilerek motivasyonunun artırılması amacına yönelik bir ödeme olduğu ifade edildi. Görüşte, 58'inci maddenin (c) fıkrasında taban ödemeden yararlanamayacaklar arasında yöneticilerin sayılmadığı, Ek-4 sayılı cetvelin kadro unvanı esasına göre düzenlendiği ve mevzuatta yöneticilerin bu ödemeden açıkça hariç tutulduğuna dair bir hüküm bulunmadığı gerekçesiyle tazmin hükmünün kaldırılması gerektiği savunuldu.

Temyiz Karar Detayı

KARAR

Konu: Üniversite Diş Hekimliği Fakültesinde dekan ve dekan yardımcılarına yönetici payı ödemesine ilave olarak mesai içi ek ödeme niteliğinde olan “taban ödeme” yapılması.

31 sayılı İlamın 3’üncü maddesi ile; ... Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesinde dekan ve dekan yardımcılarına yönetici payı ödemesine ilave olarak mesai içi ek ödeme niteliğinde olan “taban ödeme” yapılması suretiyle sebep olunan … TL kamu zararının tazminine hükmedilmiştir.

Söz konusu hükme karşı sorumlular temyize başvurmuşlardır.

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Döner sermaye” başlıklı 58’inci maddesinin (c) ve (f) fıkralarında;

“(…)

c) Tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin hesabında toplanan döner sermaye gelirleri bakiyesinden, bu yerlerde;

1) Gelir getiren görevlerde çalışan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine aylık (ek gösterge dahil), yan ödeme, ödenek (geliştirme ödeneği hariç) ve her türlü tazminat (28/3/1983 tarihli ve 2809 sayılı Kanunun geçici 3 üncü maddesinin beşinci fıkrası uyarınca ödenen tazminat dahil, makam, temsil ve görev tazminatı ile yabancı dil tazminatı hariç) toplamından oluşan ek ödeme matrahının yüzde 950’sini, araştırma görevlilerine ise yüzde 650’sini; bu yerlerde görevli olmakla birlikte gelire katkısı olmayan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine yüzde 750’sini, araştırma görevlilerine ise yüzde 375’ini,

2) Diğer öğretim elemanlarına ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi personel ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele ek ödeme matrahının; uzman tabipler için yüzde 750’sini, hastaneler başmüdürü ve eczacılar için yüzde 305’ini, başhemşireler için yüzde 255’ini, diğer öğretim elemanları ile diğer personel için yüzde 225’ini, işin ve hizmetin özelliği dikkate alınarak yoğun bakım, doğumhane, yeni doğan, süt çocuğu, yanık, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon, özel bakım gerektiren ruh sağlığı, organ ve doku nakli, acil servis ve benzeri sağlık hizmetlerinde çalışan personel için yüzde 260’ını geçmeyecek şekilde aylık ek ödeme yapılır.

(…)

f) Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı ek ödeme matrahının, rektörler için yüzde 600’ünü, rektör yardımcıları için yüzde 300’ünü, genel sekreterler için yüzde 200’ünü geçemez. (Ek cümle:15/4/2020-7243/10 md.) Bu kimselere döner sermaye gelirleri dışında üniversitenin; teknokent, teknopark, teknoloji transfer ofisi, iktisadi işletmeler ve iştirakleri gibi gelir getirici müesseseler ve birimleri sebebiyle ayrıca huzur hakkı, yönetici payı, koordinatörlük, danışmanlık ve benzeri ücret ödenmez.

Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı, ek ödeme matrahının, dekan, enstitü ve yüksekokul müdürü için yüzde 250’sini, bunların yardımcıları için yüzde 100’ünü, tıp ve diş hekimliği fakülteleri dekanları ile sağlık uygulama ve araştırma merkezleri başhekimleri için yüzde 500’ünü, bunların yardımcıları için yüzde 300’ünü geçemez.

Bu fıkra kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunması hâlinde alabilecekleri toplam ek ödeme tutarı, hiçbir şekilde yönetici payı dahil ilgisine göre (c) ve (d) fıkralarında belirtilen esaslara göre hesaplanacak tutarı geçemez.

(…)”

Denilmiştir.

58’inci maddenin (c) fıkrasında tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin hesabında toplanan döner sermaye gelirlerinden öğretim elemanlarına ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na tabi personel ile aynı Kanun’un 4’üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele yapılabilecek ek ödemenin tavan tutarları düzenlenirken, maddenin (f) fıkrasında bu fıkrada sayılan yöneticilere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın yönetici payı olarak yapılacak ek ödemenin oranı belirlenmiştir. Ayrıca (f) fıkrasında, fıkra kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılamayacağı; mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunması hâlinde ise alabilecekleri toplam ek ödeme tutarının, hiçbir şekilde yönetici payı dahil ilgisine göre (c) ve (d) fıkralarında belirtilen esaslara göre hesaplanacak tutarı geçemeyeceği hükme bağlanmıştır.

Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik’in “Dağıtım esasları” başlıklı 5’inci maddesinin dokuzuncu fıkrasında;

“(Değişik: RG-15/9/2022-31954) 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamındaki personele yapılan ek ödeme, temel ek ödeme ile teşvik ek ödemesinden oluşur. Temel ek ödeme, sabit ek ödeme ile taban ödeme toplamından oluşur.

a) Sabit ek ödeme; üniversitelerin 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamındaki personeline aynı maddenin (i) fıkrasının üçüncü paragrafı ile Sağlık Bakanlığından görevlendirilen personele 4/1/1961 tarihli ve 209 sayılı Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanunun ek 3 üncü maddesi uyarınca yapılan ödemedir.

b) Taban ödeme; personelin ödüllendirilerek motivasyonunun artırılması amacıyla yapılan ödemedir. 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamındaki personele yapılacak bu ödeme, Ek-4’te yer alan tablodaki kadro unvanına göre belirlenen taban katsayısının en yüksek devlet memuru aylığı ile çarpımı sonucu bulunan tutardır. Bu ödemenin hesaplanmasında aktif çalışılan gün katsayısı ayrıca çarpan olarak kullanılır. Ancak bu ödeme mesai saatleri dışında serbest meslek faaliyetinde bulunan veya özel sağlık kuruluşlarında çalışmakta olanlara ödenmez.

c) Teşvik ek ödemesi; personelin görev yaptığı tesiste hizmete katkısı ve verimliliği ile finansal sürdürülebilirliği sağlama ve hizmetin kalitesi gibi kriterler göz önüne alınarak mesai içi ve mesai dışı çalışmalarına karşılık olarak döner sermayeden personele yapılan ödemedir.

ç) Sabit ek ödeme tutarı, aynı aya ilişkin olarak yapılacak temel ek ödeme tutarından mahsup edilir. Mesai içi teşvik ek ödemesinin hesabında esas alınacak tavan tutarı, 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası uyarınca hesaplanacak tavan tutardan sabit ek ödeme tutarı ile taban ödeme tutarı düşülerek tespit edilir.”

Aynı Yönetmelik’in “Yöneticilere yapılacak ödeme” başlıklı 6’ncı maddesinde ise;

“(1) Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, uygun görülen birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan kanunda belirtilen oranları geçmeyecek şekilde yönetim kurulunca belirlenen tutarda ek ödeme yapılır.

(2) Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan kanunda belirtilen sınırları geçmeyecek şekilde yönetim kurulunca belirlenen oranda ek ödeme yapılır.

(3) (Değişik: RG-8/7/2014-29054) Birinci ve ikinci fıkralar kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunulması hâlinde; bu katkıları karşılığında yapılacak ek ödemenin hesabında onaltıncı fıkrası hariç olmak üzere 5 inci maddede belirtilen esaslar dikkate alınır ve ilgililerin yönetici payı olarak aldıkları ek ödemede dahil olmak üzere alabilecekleri toplam ek ödeme tavan tutarı, ilgisine göre Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (d) fıkralarında belirlenen tavan tutarlarını ve her halükarda ek ödeme matrahının yüzde (Değişik ibare:RG-15/9/2022-31954) bindokuzyüzünü geçemez.”

Hükümleri yer almaktadır.

Yukarıdaki mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık araştırma ve uygulama merkezi personeline Kanun’da belirlenen tavan oranlar dikkate alınarak döner sermaye gelirleri üzerinden ek ödeme yapılacağı, ek ödemenin sabit ek ödeme, taban ek ödeme ve teşvik ek ödemesinden oluştuğu, taban ek ödemesinin personelin ödüllendirilerek motivasyonunun artırılması amacıyla yapılan ödeme olduğu, 2547 sayılı Kanun’un 58’inci maddesinin (c) fıkrası kapsamındaki personele yapılacak olan taban ek ödeme tutarının Ek-4’te yer alan tablodaki kadro unvanına göre belirlenen taban katsayısının en yüksek devlet memuru aylığı ile çarpımı sonucu bulunacağı, taban ödemenin hesaplanmasında aktif çalışılan gün katsayısının ayrıca çarpan olarak kullanılacağı ve bir personelin mesai içi teşvik ek ödemesi tutarına, 2547 sayılı Kanun’un 58’inci maddesinin (c) fıkrası uyarınca hesaplanacak tavan tutardan sabit ek ödeme ve taban ek ödeme tutarı düşülerek ulaşılacağı anlaşılmaktadır.

Taban ek ödemenin aktif çalışılan gün katsayısı ile ilişkilendirilmesi ve mesai içi teşvik ek ödemesinde esas alınacak tavan tutara, 2547 sayılı Kanun’un 58’inci maddesinin (c) fıkrası uyarınca hesaplanacak tavan tutardan sabit ek ödeme ve taban ek ödeme tutarı düşülerek ulaşılacağı dikkate alındığında taban ek ödemenin personelin aktif çalışmasına dayalı bir unsur olduğu açıktır.

Ayrıca mevzuatta rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılacağı, döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına ise yine gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılacağı ifade edilmiş olup, söz konusu yöneticilere mesai içinde verdikleri hizmetlerden dolayı ayrıca bir ek ödeme yapılmayacağı, mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunulması hâlinde ise bu hizmetlerinden dolayı mesai dışı ek ödeme yapılacağı belirtilmiştir.

Zira yöneticilere mesai saatleri içerisinde yöneticilik faaliyetlerinden dolayı yönetici payı öngörülmüş olması nedeniyle, söz konusu Yönetmelik’in ekinde yer alan taban ödeme katsayılarını düzenleyen cetvelde yönetici unvanlarına yer verilmemiştir.

Yapılan incelemede; Diş Hekimliği Fakültesinde yönetici olan dekan ve dekan yardımcılarına yönetici payı ödemesine ilave olarak mesai içi ek ödeme niteliğinde olan “taban ödeme” yapıldığı görülmüştür. Mevzuatında açıkça yöneticilere mesai içerisinde verdikleri hizmetlerden dolayı ayrıca ek ödeme yapılamayacağı düzenlenmişken, yöneticilere yönetici payı ödemesine ilave olarak “taban ödeme” yapılması suretiyle 5018 sayılı Kanun’un 71’inci maddesine göre kamu zararına sebebiyet verilmiştir.

Ayrıca, ilama konu edilen husus hakkında … Üniversitesinin Hazine ve Maliye Bakanlığından istediği görüş üzerine, Hazine ve Maliye Bakanlığınca verilen ve yönetici payı alan kişilerin taban ek ödemeden yararlanmasının mümkün olmadığına ilişkin 01.11.2022 tarihli ve 80755325-105.99-1638785 sayılı görüş yazısının, Yükseköğretim Kurulu tarafından tüm devlet üniversitelerine 09.11.2022 tarihli ve E-95366142-622.02-81669 sayılı yazı ile bildirildiği anlaşılmıştır.

Yükseköğretim Kurulu tarafından tüm devlet üniversitelerine üst yazı ile dağıtımı yapılan Hazine ve Maliye Bakanlığının söz konusu Görüşünde;

“İlgi yazıdan, Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelikte yapılan 15/09/2022 tarihli değişiklik ile getirilen taban ödemeden dekan ve dekan yardımcıları ile başhekim ve başhekim yardımcılarının yararlanıp yararlanamayacağı hususunda tereddüt yaşandığı belirtilerek Bakanlığımız görüşünün talep edildiği anlaşılmaktadır.

…

Bununla birlikte, Yönetmeliğin 5’inci maddesinin yeniden düzenlenen dokuzuncu fıkrasında, 2547 sayılı Kanunun 58’inci maddesinin (c) fıkrası kapsamındaki personele yapılan ek ödemenin, temel ek ödeme ile teşvik ek ödemesinden oluştuğu; temel ek ödemenin ise sabit ek ödeme ile taban ödemenin toplamı olduğu; personelin ödüllendirilerek motivasyonunun artırılması amacıyla yapılan taban ödemenin 58’inci maddenin (c) fıkrası kapsamındaki personele Ek-4'te yer alan tablodaki kadro unvanına göre belirlenen taban katsayısının en yüksek devlet memuru aylığı ile çarpımı sonucu bulunan tutarda yapılacağı ve bu ödemenin hesaplanmasında aktif çalışılan gün katsayısı ayrıca çarpan olarak kullanılacağı hususları düzenlenmiş bulunmaktadır. Ayrıca dokuzuncu fıkranın (ç) bendinde de, mesai içi teşvik ek ödemesinin tavan tutarının, 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası uyarınca hesaplanacak tavan tutardan sabit ek ödeme tutarı ile taban ödeme tutarı düşülerek tespit edileceği belirtilmiştir. Görüldüğü üzere taban ödeme, aktif çalışmaya da bağlı olarak personelin alabileceği mesai içi ek ödemenin bir unsuru olarak düzenlenmiştir. Bununla birlikte, yöneticilerin mesai saatleri içerisinde yöneticilik faaliyetlerini yürütürken aynı zaman dilimindeki çalışmaların karşılığı olarak mükerrer ödemeye sebebiyet verilmemesi amacıyla söz konusu Ek-4 sayılı cetvelde yönetici unvanlarına yer verilmemiştir.

Bu itibarla, 2547 sayılı Kanunun 58’inci maddesinin (f) fıkrası kapsamındaki yöneticilerin anılan Yönetmeliğin 5’inci maddesinin dokuzuncu fıkrasında düzenlenen taban ödemeden yararlanmasının mümkün olmadığı değerlendirilmektedir.”

Denilmiştir.

Sorumlu temyiz dilekçesinde, dekan ve yardımcılarına (A) Kurumsal Katkı Puanı karşılığında taban ek ödemesi yapıldığını; bunun haricinde hiçbir şekilde mesai içi herhangi bir ödeme yapılmadığını; (A) puanı üzerinde ek ödeme yapılmasının Sayıştay Temyiz Kurulu Kararlarında belirtildiği gibi yasal düzenlemelere uygun olduğunu; kamu zararı çıkarılmasının Anayasa’nın 10’uncu maddesinde düzenlenmekte olan eşitlik ilkesine ve 18’inci maddesinde yer alan angarya yasağına aykırılık oluşturduğunu belirtmiştir. Ancak taban ödeme ve (A) puanı üzerinden ek ödeme, ek ödemenin farklı unsurlarıdır. (A) puanı üzerinden ek ödeme performansa dayalı hesaplanmaktayken, taban ödeme aktif çalışılan gün sayısı dikkate alınarak hesaplanmaktadır. Bununla birlikte taban ödeme 2022 yılında yapılan değişiklikle gelmiş olup, sorumlunun temyiz dilekçesinde belirttiği Temyiz Kurulu Kararları daha önceki tarihlere ilişkindir. Hem Kanun’da hem Yönetmelik’te yöneticilere gelir getirici faaliyetlerine bakılmaksızın yönetici payı olarak ek ödeme ödeneceği düzenlenmiş hem de bu kişilere mesai saatleri içerisinde verdikleri hizmetlerden dolayı ayrıca ek ödeme yapılamayacağı ve taban ödemenin 58’inci maddenin (c) fıkrasındaki personele yapılacağı açıkça hükme bağlamıştır. Bununla birlikte, Yönetmelik eki (4) sayılı Taban Ödeme Katsayı Cetvelinde de herhangi bir yönetici pozisyonuna yer verilmemiştir. Dolayısıyla mesai içi ek ödeme niteliğinde olan taban ödemenin bu kişilere yapılması mümkün görünmemektedir.

Taban ek ödemenin aktif çalışılan gün katsayısı ile ilişkilendirilmesi ve mesai içi teşvik ek ödemesinde esas alınacak tavan tutara, 2547 sayılı Kanun’un 58’inci maddesinin (c) fıkrası uyarınca hesaplanacak tavan tutardan sabit ek ödeme ve taban ek ödeme tutarı düşülerek ulaşılacağı dikkate alındığında, taban ek ödemenin personelin aktif çalışmasına dayalı olarak hak ettiği bir unsur olduğu açıktır. Keza taban ek ödeme mesai içi ek ödemenin bir unsuru olmasaydı, mesai içi teşvik ek ödemesinin tutarının tavan tutarı hesaplanırken bu tavan tutardan taban ek ödemenin çıkarılması işlemine de gerek duyulmayacaktı. Ancak hali hazırda bir personelin mesai içi teşvik ek ödemesinin tutarı tavan tutardan yine mesai içi ek ödemenin bir unsuru olan taban ek ödeme düşüldükten sonra hesaplanmaktadır. Dolayısıyla taban ek ödemenin mesai içi ek ödeme ile ilişkili olmadığını değerlendirmek mümkün değildir.

Diğer taraftan sorumlular tarafından taban ödeme katsayı cetvelinin kadro unvanları esas alınarak düzenlenmesi ve mevzuatta yöneticilerin doğrudan taban ek ödeme almasını engelleyecek bir hükmü bulunmaması sebebiyle yöneticilerin bu ödemeyi almasında herhangi bir engel olmadığı ifade edilmişse de; Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik’in “Yöneticilere yapılacak ek ödeme” başlıklı 6’ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmayacağı belirtilmiş olup, yukarıda anlatıldığı üzere taban ek ödemenin, mesai içi ek ödemenin bir unsuru olmasından dolayı mevzuata göre yönetici payı alan kişiler taban ek ödemeden faydalanamayacaktır.

Bu nedenle, yöneticilerin mesai saatleri içerisinde yöneticilik faaliyetlerini yürütürken aynı zaman dilimindeki çalışmalarının karşılığı olarak mükerrer ödemeye sebebiyet verilmemesi amacıyla Yönetmelik’e ekli Ek-4 sayılı cetvelde de yönetici unvanlarına yer verilmemiştir.

Bu itibarla, ... Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesinde yönetici olan dekan ve dekan yardımcılarına yönetici payı ödemesine ilave olarak mesai içi ek ödeme niteliğinde olan “taban ödeme” yapılması suretiyle 5018 sayılı Kanun’un 71’inci maddesi uyarınca kamu zararına sebebiyet verildiğinden, sorumlunun iddia ve itirazlarının REDDİ ile 31 sayılı İlamın 3’üncü maddesi ile verilen … TL tutarındaki tazmin hükmünün TASDİKİNE, (Temyiz Kurulu ve 5. Daire Başkanı ..., Üye ... ve Üye ...’un aşağıda yazılı azınlık görüşleri karşısında) oy çokluğuyla,

6085 sayılı Kanun’un 57’nci maddesi gereği bu Kararın yazılı bildirim tarihinden itibaren on beş gün içerisinde Sayıştay’da karar düzeltilmesi yolu açık olmak üzere,

Karar verildiği 27.11.2024 tarih 57520 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü

Temyiz Kurulu ve 5. Daire Başkanı ..., Üye ... ve Üye ...’un karşı oy gerekçesi:

İlamda, ... Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesinde yönetici olan dekan ve dekan yardımcılarına yönetici payı ödemesine ilave olarak taban ödeme yapılması suretiyle sebep olunan kamu zararının tazminine hükmedilmiştir.

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 58’inci maddenin (c) fıkrasında, tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin hesabında toplanan döner sermaye gelirlerinden öğretim elemanlarına ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na tabi personel ile aynı Kanun’un 4’üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele yapılabilecek ek ödemenin tavan tutarları düzenlenmişken, maddenin (f) fıkrasında döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılacağı ifade edilmiştir. Yine (f) fıkrasında, fıkra kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılamayacağı; mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunması hâlinde ise alabilecekleri toplam ek ödeme tutarının, hiçbir şekilde yönetici payı dahil ilgisine göre (c) ve (d) fıkralarında belirtilen esaslara göre hesaplanacak tutarı geçemeyeceği hükme bağlanmıştır.

Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik’in “Dağıtım esasları” başlıklı 5’inci maddesinin dokuzuncu fıkrası ile “Yöneticilere yapılacak ödeme” başlıklı 6’ncı maddesi hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık araştırma ve uygulama merkezi personeline Kanunda belirlenen tavan oranlar dikkate alınarak döner sermaye gelirleri üzerinden ek ödeme yapılacağı, ek ödemenin sabit ek ödeme, taban ek ödeme ve teşvik ek ödemesinden oluştuğu, taban ek ödemesinin personelin ödüllendirilerek motivasyonunun artırılması amacıyla yapılan ödeme olduğu, 2547 sayılı Kanunun 58’inci maddesinin (c) fıkrası kapsamındaki personele yapılacak olan taban ek ödeme tutarının Ek-4’te yer alan tablodaki kadro unvanına göre belirlenen taban katsayısının en yüksek devlet memuru aylığı ile çarpımı sonucu bulunacağı, taban ödemenin hesaplanmasında aktif çalışılan gün katsayısının ayrıca çarpan olarak kullanılacağı ve bir personelin mesai içi teşvik ek ödemesi tutarına, 2547 sayılı Kanun’un 58’inci maddesinin (c) fıkrası uyarınca hesaplanacak tavan tutardan sabit ek ödeme ve taban ek ödeme tutarı düşülerek ulaşılacağı anlaşılmaktadır.

Ayrıca mevzuatta rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılacağı, döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına ise yine gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılacağı ifade edilmiş olup, söz konusu yöneticilere mesai içinde verdikleri hizmetlerden dolayı ayrıca bir ek ödeme yapılmayacağı, mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunulması hâlinde ise bu hizmetlerinden dolayı mesai dışı ek ödeme yapılacağı belirtilmiştir.

Somut olayda, Diş Hekimliği Fakültesinde yönetici olan dekan ve dekan yardımcılarına yönetici payı ödemesine ilave olarak “taban ödeme” yapıldığı görülmüştür.

Yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; taban ödemenin mesai içi ve mesai dışı çalışmalarla ilişkilendirilmediği ve tamamen personelin ödüllendirilerek motivasyonunun artırılması amacıyla yapılan bir ödeme olduğu anlaşılmaktadır.

Mevzuat hükmünde, “taban ödemeden" 2547 sayılı Kanunun 58’inci maddesinin (c) fıkrası kapsamındaki personelin yararlanacağı düzenlemesine yer verilmiştir. Sağlık Araştırma ve Uygulama Hastaneleri ile Tıp ve Diş Hekimliği Fakültelerinde yönetici olarak görev yapan personel yukarıdaki mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere öncelikle kadrosu “hekim” olan sağlık çalışanı personeli olup, 2547 sayılı Kanun’un 58/c maddesi kapsamında Tıp ve Diş Hekimliği Fakülteleri ile Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezinde görev yapmakta ve ikinci görev olarak ilaveten yöneticilik yapmaktadırlar. Söz konusu yöneticilik görevlerinin karşılığı olarak ise 2547 sayılı Kanun’un 58'inci madenin (f) fıkrasına göre ayrıca yönetici yapıyı ek ödemesi yapılmaktadır. Yine anılan Kanunun 58/c maddesinde “mesai saatleri dışında serbest meslek faaliyetinde bulunan veya özel sağlık kuruluşlarında çalışmakta olanlara ödenmez" denilmek suretiyle açık olarak taban ödemeden kimlerin faydalanamayacağı hususu net olarak düzenlenmiş olup, söz konusu yöneticilerin taban ödemeden yararlanamayacaklarına ilişkin herhangi bir mevzuat hükmü bulunmamaktadır.

Bu bağlamda, Yönetmelik ekinde yer alan Ek-4 sayılı taban ödeme katsayı cetveli kadro unvanları esas alınarak düzenlenmiş olup, yöneticilere yapılan taban ödemeler kişilerin var olan kadro unvanları karşılığında dağıtımı yapılan ek ödemeler olduğundan, yöneticilerin bu ödemeyi almasında herhangi bir engel bulunmamaktadır.

Bu itibarla, yukarıda açıklanan gerekçelerle 31 sayılı İlamın 3’üncü maddesi ile verilen tazmin hükmünün KALDIRILMASI gerekir.