Resmi Gazete'de yayımlanan 7577 sayılı Kanun'la, defterdarların görev ve sorumlulukları netleştirildi.

Kanun'un 9. maddesiyle, 5345 sayılı Gelir İdaresi Başkanlığı ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun'un mülga 26. maddesi başlığıyla birlikte yeniden düzenlendi.

Buna göre defterdar, bulunduğu ilde Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın en büyük memuru ve il ve bağlı ilçeler teşkilatının amiri sıfatını haiz olacak.

Defterdarın görev ve sorumlulukları şunlardır:
- Bulunduğu ilde Bakanlığın taşra teşkilatındaki işlemlerin mevzuat hükümlerine göre yürütülmesini sağlamak,
- İşlemleri denetlemek,
- Merkez ve taşradan sorulan soruları cevaplandırmak,
- Kanuna aykırı hareketi görülenler hakkında takibatta bulunmak.

Düzenleme, 16 Nisan 2026 tarihinde yürürlüğe girdi.

Sayıştay Temyiz Kurulu, bir belediyede tahakkuk etmiş para cezalarının zamanaşımına uğratılması suretiyle kamu zararı oluşturulduğuna hükmetti. Kurul, 441 sayılı Ek İlam'ın 1. maddesiyle verilen tazmin hükmünü oy birliğiyle tasdik etti.

Kararda, 6183 sayılı Kanun'un 102 ve 103. maddeleri hatırlatılarak, para cezalarının tahakkuk tarihinden itibaren yasal 5 yıllık zamanaşımı süresi içinde tahsil edilmesi gerektiği vurgulandı. Bu sürede 103. maddede sayılan (ödeme, haciz, ödeme emri tebliği vb.) zamanaşımını kesen işlemlerin yapılmaması halinde alacağın zamanaşımına uğrayacağı belirtildi.

5018 sayılı Kanun'un 71. maddesinin (e) bendi gereğince, idare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun yapılmaması kamu zararı kapsamında değerlendirildi.

Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 17. maddesi (d) bendi uyarınca ise, kamu zararının zamanaşımının gerçekleştiği tarihte oluşmuş sayılacağı hüküm altına alınmıştır.

Sorumlunun Savunması Reddedildi

Temyiz talebinde bulunan sorumlu, kamu zararının bir kısmını hüküm tarihinden (16.05.2024) sonra, 12.11.2024 tarihinde banka dekontu ile ilgili belediyenin Vakıflar Bankası hesabına yatırdığını bildirmiş; ayrıca bazı ahizlere ait kişi borçlarının da hüküm tarihinden sonra düzenlenen tahsilat fişi, mahsup alındısı ve mahsup fişi ile tahsil edildiğini iddia etmiştir.

Ancak Temyiz Kurulu, bu ödemelerin hüküm tarihinden sonra yapıldığını ve muhasebeleştirilse dahi ancak hükmün infazı mahiyetinde olacağını, bu nedenle esastan bir değerlendirme yapılamayacağını belirterek savunmayı reddetmiştir.

Kurul Kararı

"Sorumlunun itirazının esas ve usule ilişkin olmayıp, tahsilat bildirimlerini içerdiği görüldüğünden; 441 sayılı Ek İlamın 1’inci maddesiyle verilen … TL’nin tazminine ilişkin verilen hükmün TASDİKİNE"

Karar, belediyelerin para cezası tahsilat süreçlerini zamanaşımı süresi dolmadan tamamlamaları gerektiğini, aksi halde oluşan her bir kaybın doğrudan tazmin sorumluluğu doğuracağını bir kez daha ortaya koymuştur.

Bu karar, Sayıştay Temyiz Kurulu'nun resmi içtihatları arasına girmiş olup, benzer uyuşmazlıklarda emsal teşkil etmektedir.

Tarih : 19.11.2025

No : 58655

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesi sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 102’nci maddesinde:

“Amme alacağı, vadesinin rastladığı takvimi yılını takip eden takvim yılı başından itibaren 5 yıl içinde tahsil edilmezse zamanaşımına uğrar. Para cezalarına ait hususi kanunlarındaki zamanaşımı hükümleri mahfuzdur. Zamanaşımından sonra mükellefin rızaen yapacağı ödemeler kabul olunur.”

Hükmüne, aynı Kanun’un 103’üncü maddesinde ise:

“Aşağıdaki hallerde tahsil zamanaşımı kesilir:

1. Ödeme,

2. Haciz tatbiki,

3. Cebren tahsil ve takip muameleleri sonucunda yapılan her çeşit tahsilat,

4. Ödeme emri tebliği,

5. Mal bildirimi, mal edinme ve mal artmalarının bildirilmesi,

6. Yukardaki 5 sırada gösterilen muamelelerden herhangi birinin kefile veya yabancı şahıs ve kurumlar mümessillerine tatbiki veya bunlar tarafından yapılması,

7. İhtilaflı amme alacaklarında kaza mercilerince bozma kararı verilmesi,

8. Amme alacağının teminata bağlanması,

9. Kaza mercilerince icranın tehirine karar verilmesi,

10. İki amme idaresi arasında mevcut bir borç için alacaklı amme idaresi tarafından borçlu amme idaresine borcun ödenmesi için yazı ile müracaat edilmesi.

11. (Ek: 25/12/2003-5035/5 md.) Amme alacağının özel kanunlara göre ödenmek üzere müracaatta bulunulması ve/veya ödeme planına bağlanması.

Kesilmenin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren zamanaşımı yeniden işlemeye başlar. Zamanaşımının bir bozma kararıyla kesilmesi halinde zamanaşımı başlangıcı yeni vade gününün rastladığı; amme alacağının teminata bağlanması veya icranın kaza mercilerince durdurulması hallerinde zamanaşımı başlangıcı teminatın kalktığı ve durma süresinin sona erdiği tarihin rastladığı; takvim yılını takip eden takvim yılının ilk günüdür.”

Hükmüne yer verilerek, zamanaşımını kesen süreler tek tek belirtilmiştir.

Diğer taraftan, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Kamu zararı” kenar başlıklı 71’inci maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendinde; “İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması” hükmüne yer verilerek, kamu gelirlerinin mevzuatla belirlenmiş olan esaslara ve usullere uygun biçimde tahakkuk ve tahsil edilmesi zorunluluğu vurgulanmıştır.

Yine Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in “Kamu zararının oluştuğu tarih” kenar başlıklı 17’nci maddesinin (d) bendinde de; “İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk ve tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması hallerinde, söz konusu işlemin zaman aşımına uğradığı tarihte” şeklindeki hükümle, kamu zararının oluşmuş kabul edileceği belirtilmektedir.

Başta 6183 sayılı Kanun, ikincil mevzuat ve diğer ilgili mevzuat hükümleri ile belirlenmiş olan tarh, tahakkuk ve tahsilata dair tarihler, yine mevzuat hükümlerinin cevaz verdiği istisnai durumlar haricinde, kesindir ve bu tarihler sonrasında hiç gerçekleşmeyen tutarlar veya eksik kalan (gerçekleşmeyen) tarh-tahakkuk-tahsilat tutarları, kamu zararına sebebiyet vermektedir.

Yapılan incelemede, para cezalarının tahakkuk ettirilerek ödeme tarihinin belirlendiği tarihten zamanaşımına uğradığı tarihe kadar geçen sürede, 6183 sayılı Kanun uyarınca gerekli işlemler yapılmayarak para cezalarının zamanaşımına uğratılması suretiyle 5018 sayılı Kanun’un 71’inci maddesi kapsamında kamu zararına neden olunduğu görülmüştür.

Konunun esası yönünden yukarıda yapılan açıklamalar dışında, temyiz talebinde bulunan sorumlu, tazmin hükmündeki kamu zararının, kendisi

tarafından ilgili Belediyenin Vakıflar Bankasındaki Hesabına banka dekontu ile yatırılarak tahsil edildiğini bildirmekte ise de; -buna ilişkin muhasebe kaydı yapılmamış olmakla birlikte- temyiz dilekçesinde bildirilen ve hüküm tarihi olan 16.05.2024 tarihinde sonra 12.11.2024 tarihinde gerçekleştiği anlaşılan tahsilat, muhasebeleştirildiği takdirde dahi ancak temyize konu Ek İlamdaki hükmün infazı mahiyetinde olacak olup, bu konuda Kurulumuzca yapılacak bir işlem bulunmamaktadır. (Sorumlu tarafından ayrıca, tam olarak kamu zararı tutarına denk gelen bu tahsilat dışında, kamu zararı tablosundaki bazı ahizlere ait kişi borçlarının da yine hüküm tarihinden sonra düzenlendiği anlaşılan tahsilat fişi, mahsup alındısı ve mahsup fişi gibi birtakım belgelerle tahsil edildiği bildirilmiştir.)

Bu itibarla, sorumlunun itirazının esas ve usule ilişkin olmayıp, tahsilat bildirimlerini içerdiği görüldüğünden; yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda 441 sayılı Ek İlamın 1’inci maddesiyle verilen … TL’nin tazminine ilişkin verilen hükmün TASDİKİNE,

Kararın Özeti:
Sayıştay 1. Dairesi, bir üniversite tarafından yürütülen danışmanlık hizmeti kapsamında öğretim üyelerine yapılan döner sermaye ek ödemelerinin, “doğrudan mesleki katkı bulunmadığı” gerekçesiyle kamu zararı oluşturduğu iddiasını incelemiş; somut olayda kamu zararı bulunmadığına karar vermiştir. Karar, akademik katkının kapsamının belirlenmesi bakımından denetim pratiğine yönelik ölçütler içermektedir.

İddianın Çerçevesi

Uyuşmazlık, üniversite ile üçüncü bir taraf arasında imzalanan danışmanlık hizmet alımı sözleşmesi kapsamında yürütülen işten elde edilen gelirlerin dağıtımına ilişkindir.

İş kapsamında; çok sayıda ilde bulunan yapıların zemin etüdü, deprem performans analizi ve güçlendirme raporlarının hazırlanmasına yönelik faaliyetler yürütülmüş; sondaj ve laboratuvar testleri gibi teknik işlemler hizmet alımı yoluyla gerçekleştirilmiştir.

Sorgu konusu iddia, öğretim üyelerinin bu faaliyetlerde doğrudan üretici rol üstlenmediği, yalnızca koordinasyon sağladığı ve bu nedenle döner sermaye gelirine katkı şartını karşılamadığı yönündedir.

Mevzuat Çerçevesi

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 58’inci maddesinde, döner sermaye gelirlerinden ek ödeme yapılabilmesi için “gelire katkı” veya “hizmetin ifası” kriterleri esas alınmıştır.

Düzenleme, katkının niteliğine ilişkin açık bir sınırlama getirmemekte; uygulamada bu hususun somut olayın özelliklerine göre değerlendirilmesini gerektirmektedir.

Sayıştay Değerlendirmesi

Daire kararında, katkının varlığı değerlendirilirken işin bütünlüğü esas alınmış ve aşağıdaki unsurlar belirleyici kabul edilmiştir:

• İşin niteliği: Faaliyetlerin yalnızca fiziki üretim süreçlerinden ibaret olmadığı; bilimsel analiz, teknik değerlendirme ve raporlama aşamalarını içerdiği,

• Akademik katkı: Öğretim üyelerinin verilerin yorumlanması, teknik raporların hazırlanması ve sürecin bilimsel sorumluluğunun üstlenilmesinde aktif rol aldığı,

• Hizmet alımı ile ilişki: Dışarıdan temin edilen hizmetlerin, nihai teknik çıktının hazırlanmasına yönelik veri üretimiyle sınırlı olduğu,

• Katma değer unsuru: Nihai ürünün (analiz ve raporlar) akademik değerlendirme süreci sonucunda ortaya çıktığı

tespit edilmiştir.

Bu çerçevede, öğretim üyelerinin katkısı “yardımcı” değil, işin sonucunu belirleyen esaslı mesleki katkı olarak nitelendirilmiştir.

Mali Sürece İlişkin Tespit

Kararda ayrıca ödeme sürecinin mali yönü de incelenmiş;

• Gelirden kanuni kesintilerin (%15 kurum payı, %5 BAP payı, %1 Hazine payı) yapıldığı,

• Hizmet alım giderlerinin düşüldüğü,

• Kalan tutarın katkı oranına göre dağıtıldığı

tespit edilerek mali işlemlerin mevzuata uygun olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç

Daire, yukarıdaki değerlendirmeler doğrultusunda kamu zararı bulunmadığına hükmetmiştir.

Karar, denetim uygulamaları bakımından şu ilkeleri ortaya koymaktadır:

• “Doğrudan katkı” kavramı, yalnızca fiziki üretim faaliyetleriyle sınırlı değildir; bilimsel değerlendirme ve analiz süreçleri de bu kapsamda yer alabilir.

• Hizmet alımı yapılmış olması, kamu personelinin katkısını kendiliğinden ortadan kaldırmaz.

• Katkının varlığı, işin nihai çıktısına olan etkisi üzerinden değerlendirilmelidir.

• Ek ödeme süreçlerinde mali hesaplama ve kesinti usullerine uygunluk, ayrıca ve öncelikle denetlenmelidir.

KARAR

Döner Sermaye Ek Ödemesi

… ile Üniversite arasında … tarihinde imzalanan … TL sözleşme bedelli … Danışmanlık Hizmeti Alımı İşi’nde görevli öğretim üyelerine doğrudan mesleki katkılarının bulunmadığı faaliyetler için ek ödeme yapıldığı iddia edilmektedir.

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Döner sermaye” başlıklı 58’inci maddesinin;

(c) fıkrasında,

“Tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin hesabında toplanan döner sermaye gelirleri bakiyesinden, bu yerlerde;

1) Gelir getiren görevlerde çalışan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine aylık (ek gösterge dahil), yan ödeme, ödenek (geliştirme ödeneği hariç) ve her türlü tazminat (28/3/1983 tarihli ve 2809 sayılı Kanunun geçici 3 üncü maddesinin beşinci fıkrası uyarınca ödenen tazminat dahil, makam, temsil ve görev tazminatı ile yabancı dil tazminatı hariç) toplamından oluşan ek ödeme matrahının yüzde 950’sini, araştırma görevlilerine ise yüzde 650’sini; bu yerlerde görevli olmakla birlikte gelire katkısı olmayan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine yüzde 750’sini, araştırma görevlilerine ise yüzde 375’ini,

2) Diğer öğretim elemanlarına ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi personel (…) ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele ek ödeme matrahının; uzman tabipler için yüzde 750’sini, … diğer öğretim elemanları ile diğer personel için yüzde 225’ini, (…) geçmeyecek şekilde aylık ek ödeme yapılır…” hükmü,

(d) fıkrasında,

“Ziraat ve veteriner fakülteleri, sivil havacılık yüksekokulu ve bünyesinde atölye veya laboratuvar bulunan yükseköğretim kurumları ile sürekli eğitim merkezleri, açık öğretim hizmeti veren yükseköğretim kurumları ile düzenli döner sermaye geliri olan yükseköğretim kurumlarında üretilen mal ve hizmetlerden elde edilen döner sermaye gelirlerine katkısı bulunan öğretim elemanlarına yapılacak ek ödemeler hakkında da (c) fıkrası hükümleri uygulanır.” hükmü ve

(e) fıkrasında,

“Yükseköğretim kurumlarının (c) ve (d) fıkraları kapsamına girenler haricindeki diğer birimlerinde döner sermaye işletmesi hesabına yapılan iş veya hizmetler karşılığında tahsil edilen gelirlerden kanuni kesintiler ile varsa yapılan iş veya hizmetle bağlantılı giderler düşüldükten sonra geri kalan tutar, hizmet karşılığı olarak gelir tahsilatının yapıldığı tarihi izleyen bir ay içinde, veya hizmet bedelinin peşin tahsil edilmesi halinde hizmetin gerçekleşme oranına bağlı olarak aylara bölünerek hizmeti veren öğretim elemanlarına ödenir.

…” hükmü

yer almaktadır.

Bu hükümlere göre;

Bünyesinde atölye veya laboratuvar bulunan yükseköğretim kurumlarında üretilen mal ve hizmetlerden elde edilen döner sermaye gelirlerine katkısı bulunan öğretim elemanlarına,

Yükseköğretim kurumlarının diğer birimlerinde döner sermaye işletmesi hesabına yapılan iş veya hizmetler karşılığında tahsil edilen gelirlerden, hizmeti veren öğretim elemanlarına

döner sermaye ek ödemesi yapılır.

Yapılan incelemede;

- … tarihinde … ile Üniversite arasında imzalanan sözleşmenin bedelinin …TL, işe başlama tarihinin … ve işin süresinin … gün olduğu,

- İşe ait Sözleşmenin, Elazığ, Tunceli, Malatya, Adıyaman, Trabzon, Giresun, Rize, Artvin, Gümüşhane, Erzurum, Kars, Bayburt, Şırnak, Diyarbakır, Batman, Mardin, Siirt, Bitlis, Ağrı, Iğdır, Muş, Van ve Hakkâri illerinde bulunan 154 adet lojman ve hizmet binasını kapsadığı,

- İşin aşağıda yer alan sekiz kalemden oluştuğu:

1) Her zeminde ve derinlikte sondaj yapılması (11.550 adet x …= …TL),

2) Laboratuvar ve saha deneylerinin yapılması (Her bina için bir set, şartnamede belirtilen tüm deneyler-154 adet x …= … TL),

3) Mevcut binalarda projesi bulunmayan binaların rölevelerinin çıkarılması ve projesi bulunanlar için projenin yerinde kontrolü (154 adet x …= …TL),

4) Beton kalitesi ve donatı durumunun belirlenmesi (154 adet x …= …TL),

5) Sondaj veri raporu hazırlanması (Her yapı için ayrı ayrı hazırlanacaktır-154 adet x …= …TL),

6) Geoteknik değerlendirme raporu hazırlanması (154 adet x …= …TL),

7) Mevcut binaların deprem değerlendirme analizlerinin yapılması (154 adet x …= …TL),

8) Güçlendirme öneri raporunun hazırlanması (154 adet x …= …TL),

- İş programını, yapılan çalışmaları ve iş tamamlanma sürecini gösteren … Genel Müdürlüğü Çalışmalarına Ait Çalışma Programı Detaylarına göre işin iller bazında altı gruba ayrıldığı ve çalışmanın ön inceleme, zemin analizi, mimari proje, performans analizi ve raporlama olmak üzere beş aşamada … gün içinde tamamlandığı,

- İşin yerine getirilmesi sırasında idare bünyesinde yaptırılamayacak bazı iş ve işlemlerin (zemin analizine yönelik sondajların alınması, laboratuvar testlerinin yapılması, raporların yazılması, mimari projeye ilişkin mimari röleve için binaların gezilmesi, mimari rölevelerin alınması ve detay çizimlerin hazırlanması, performans analizine yönelik statik rölevenin alınması, detay çizimlerin hazırlanması, binaların sonlu eleman modellerinin hazırlanması ve belirlenen malzeme özellikleri ile binaların performans analizlerinin yapılması) hizmet alımı yapılmak suretiyle yerine getirildiği,

- … yılında iş kapsamında elde edilen KDV hariç … TL’lik gelirin, dışarıdan temin edilen hizmet bedelleri ile kanuni kesintiler (%15 kurum payı, %5 bilimsel araştırma projeleri payı ve %1 Hazine payı) minha edildikten sonra kalan … TL’sinin öğretim üyelerine işe olan katkıları dikkate alınmak suretiyle belirlenen oranlar üzerinden ek ödeme olarak ödendiği,

görülmüş olup yapılan savunmalardan ve savunma eki belgelerden anılan iş kapsamında yapılan faaliyetlerin/işlerin tamamının mesleki birikim ve yetkinlik gerektiren faaliyetler olduğu, bütün raporların sorumlu öğretim üyeleri tarafından bilimsel ve teknik değerlendirmeler yapılarak hazırlandığı, adı geçen öğretim üyelerinin hizmet alımı konusu işlerde de gerekli yönlendirmeleri yaparak koordinasyonu sağladıkları ve sahada bilfiil çalıştıkları, elde edilen gelirden yürürlükteki mevzuat uyarınca yapılması gereken kanuni kesintilerin yapıldığı ve bu kesintiler ile iş kapsamında yapılan hizmet alımı bedelleri düşüldükten sonra kalan tutarın öğretim üyelerine işe olan katkıları dikkate alınmak suretiyle belirlenen oranlar üzerinden döner sermaye ek ödemesi olarak ödendiği anlaşılmıştır.

Bu itibarla, sorguda kamu zararı olduğu iddia edilen … TL için ilişilecek husus bulunmadığına,

6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca işbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi.

Sayıştay 8. Dairesi, SGK tarafından kesilen idari para cezasının kurum bütçesinden ödenmesine rağmen cezaya sebebiyet veren sorumlulara rücu edilmemesi nedeniyle oluşan kamu zararından, rücu işlemini başlatmakla yükümlü olan harcama yetkilisinin sorumlu olduğuna hükmetti. Daire, üst yönetici ve gerçekleştirme görevlisine ise sorumluluk atfedilmedi.

Sayıştay 8. Dairesi, kamu zararının tahsiline ilişkin usul ve esaslar açısından önemli bir karara imza attı. Bir kamu kurumunda, 5510 sayılı Kanun’un 102’nci maddesinin birinci fıkrasının (i) bendi uyarınca Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından kesilen idari para cezasının kurum bütçesinden ödenmesine rağmen, cezaya sebebiyet veren sorumlulara rücu edilmemesi nedeniyle oluşan kamu zararından, rücu işlemini başlatmakla yükümlü olan harcama yetkilisinin sorumlu tutulmasına karar verildi.

Kamu kurumunda, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 102’nci maddesinin birinci fıkrasının (i) bendinde belirtilen yükümlülüklerin (4/c’li sigortalıların hizmet bilgilerinin elektronik ortamda Kuruma gönderilmemesi) yerine getirilmemesi nedeniyle Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından idari para cezası kesildi. Kesilen idari para cezası, kurum bütçesinden ödendi.

Sayıştay denetiminde, söz konusu idari para cezasının bütçeden ödenmesine rağmen, bu cezaya sebebiyet veren sorumlulara rücu edilmediği tespit edildi. Bunun üzerine düzenlenen ilamla, kamu zararının sorumlulardan tahsiline hükmedildi. Sorumlulardan birinin temyizi üzerine Temyiz Kurulu bozma kararı verdi. Bozma kararı çerçevesinde konuyu yeniden görüşen 8. Daire, nihai kararını verdi.

Sayıştay 8. Dairesi’nin Hukuki Değerlendirmesi

Kararda, kamu zararının tespiti ve sorumluların belirlenmesine ilişkin mevzuat hükümleri ayrıntılı olarak ele alındı:

- Kamu Zararının Tanımı: 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 71’inci maddesi ile Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in 6’ncı maddesinin (g) bendi uyarınca, kamu idaresinin yükümlülüklerinin mevzuatına uygun şekilde yerine getirilmemesi nedeniyle kamu idaresine para cezası gibi ek mali külfet yüklenmesi kamu zararı olarak nitelendirildi.

- Rücu Zorunluluğu: 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 10, 12 ve 5018 sayılı Kanun’un 31’inci maddeleri çerçevesinde, kamu görevlilerinin görevlerini gereği gibi yapmamaları sonucu oluşan idari para cezalarının buna sebep olan kişilerce karşılanması, cezanın bütçeden ödenmesi halinde ise zarara sebebiyet veren ilgililerinden tahsil edilmesi gerektiği vurgulandı.

- Harcama Yetkilisinin Yükümlülüğü: Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in 7/A maddesi uyarınca, idari para cezasının kurum bütçesinden ödenmesini takiben harcama yetkilisi tarafından Değerlendirme Formu düzenlenmesi, kamu zararının oluştuğuna kanaat getirilmesi halinde zararın oluşumunda kusuru olanlara rücu edilmesi ve sonucuna göre işlem tesis edilmesi gerektiği belirtildi.
- Sorumluluk Tespiti: Olayda, idari para cezasının kurum bütçesinden ödendiği ancak harcama yetkilisi tarafından rücu işlemlerinin hiç başlatılmadığı tespit edildi. Bu nedenle, oluşan kamu zararından harcama yetkilisinin sorumlu olduğuna karar verildi.
- Üst Yönetici ve Gerçekleştirme Görevlisinin Durumu: Rücu işlemlerinin hiç başlatılmaması nedeniyle üst yöneticinin konudan haberdar olmasının hayatın olağan akışına uygun olmadığı değerlendirilerek üst yöneticiye sorumluluk atfedilmedi. Gerçekleştirme görevlisinin ise rücu işlemlerini başlatmakla ilgili herhangi bir yükümlülüğü bulunmadığından sorumluluğunun olmadığı belirtildi.

Kararın Sonucu

Sayıştay 8. Dairesi, bu gerekçelerle, kurum bütçesinden ödenen idari para cezasına ilişkin olarak cezaya sebebiyet veren kişilere rücu edilmemesinden kaynaklanan kamu zararının, rücu işlemini başlatmakla yükümlü olduğu halde bu sorumluluğu yerine getirmeyen harcama yetkilisinden, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53’üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte tahsiline oybirliğiyle karar verdi.

Daire Karar Detayı

KARAR

Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından kesilen idari para cezasının Kurum bütçesinden ödenmesine rağmen cezaya sebebiyet veren sorumlulara rücu edilmemesi

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 102’nci maddesinin birinci fıkrasının (i) bendinde belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi nedeniyle Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından kesilen idari para cezasının Kurum bütçesinden ödenmesine rağmen cezaya sebebiyet veren sorumlulara rücu edilmemesinden kaynaklanan … TL kamu zararı hakkında … Kurumu 2017 yılı hesabının 8. Dairede yargılanması sonucu düzenlenen … sayılı İlamın …’nci maddesiyle verilen tazmin hükmüne ilişkin olarak sorumlulardan (…) … tarafından Temyiz Kurulu’na sunulan dilekçe üzerine Temyiz Kurulu tarafından verilen … tarih ve … tutanak numaralı bozma kararı çerçevesinde 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü gereğince konunun görüşülmesine karar verildi.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 102’nci maddesinin birinci fıkrasının (i) bendine 04.04.2015 tarih ve 6645 sayılı Kanun’un 48’inci maddesi ile eklenen paragrafta; “4 üncü maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında bulunan sigortalıların hizmet bilgilerinin 100 üncü madde kapsamında Kurumca oluşturulan yazılım programına bilgi girişi yapması gereken işyerlerince, Kurumca belirlenen süre içinde elektronik ortamda Kuruma hiç gönderilmemesi hâlinde sigortalı başına aylık brüt asgari ücretin beşte biri, geç gönderilmesi hâlinde ise sigortalı başına aylık brüt asgari ücretin onda biri tutarında, idari para cezası uygulanır. Ancak, idari para cezası ilgili yılın aralık ayında geçerli olan brüt asgari ücretin yirmi dört katını geçemez.” denilmiştir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun;

“Amir durumda olan devlet memurlarının görev ve sorumlulukları” başlıklı 10’uncu maddesinin birinci fıkrasında; “Devlet memurları amiri oldukları kuruluş ve hizmet birimlerinde kanun, tüzük ve yönetmeliklerle belirlenen görevleri zamanında ve eksiksiz olarak yapmaktan ve yaptırmaktan, maiyetindeki memurlarını yetiştirmekten, hal ve hareketlerini takip ve kontrol etmekten görevli sorumludurlar.”

“Kişisel sorumluluk ve zarar” başlıklı 12’nci maddesinde ise; “Devlet memurları, görevlerini dikkat ve itina ile yerine getirmek ve kendilerine teslim edilen Devlet malını korumak ve her an hizmete hazır halde bulundurmak için gerekli tedbirleri almak zorundadırlar. Devlet memurunun kasıt, kusur, ihmal veya tedbirsizliği sonucu idare zarara uğratılmışsa, bu zararın ilgili memur tarafından rayiç bedeli üzerinden ödenmesi esastır. Zararların ödettirilmesinde bu konudaki genel hükümler uygulanır. …” hükümlerine yer verilmiştir.

Yine, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun, “Harcama yetkisi ve yetkilisi” başlıklı 31’inci maddesinde; bütçeyle ödenek tahsis edilen her bir harcama biriminin en üst yöneticisinin harcama yetkilisi olduğu belirtilmiştir.

Anılan Kanun’un “Kamu zararı” başlıklı 71’inci maddesinde kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunması şeklinde tanımlanmış olup, kamu zararının, bu zarara neden olan kamu görevlisinden veya diğer gerçek ve tüzel kişilerden tahsiline ilişkin usûl ve esasların, Cumhurbaşkanı tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenleneceği hükme bağlanmıştır.

Bu hükme dayanılarak 19.10.2006 tarih ve 26324 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in; “Kamu zararının belirlenmesi” başlıklı 6’ncı maddesinin birinci fıkrasının (g) bendinde; kamu idaresinin yükümlülüklerinin mevzuatına uygun bir şekilde yerine getirilmemesi nedeniyle kamu idaresine faiz, tazminat, gecikme zammı, para cezası gibi ek malî külfet yüklenmesi kamu zararı olarak değerlendirilmiştir.

Anılan Yönetmeliğin, “Kontrol, denetim veya inceleme sonucunda tespit edilen zararın değerlendirilmesi” başlıklı 7/A maddesinde; kontrol, denetim veya inceleme sonucunda tespit edilen zarara ilişkin hususların, ilgili harcama yetkilisinin görüşünü de içeren ve harcama birimi tarafından düzenlenen Ek-1’deki Değerlendirme Formu ile birlikte merkezde üst yöneticinin, taşrada ise idarenin taşrada bulunan en üst yöneticisinin değerlendirmesine sunulacağı; üst yönetici veya idarenin taşrada bulunan en üst yöneticisi tarafından yapılan değerlendirmede, kamu zararının oluştuğuna karar verilmesi halinde anılan Değerlendirme Formu ile zararın tespitine ilişkin belgelerin takibe yetkili birime gönderileceği; tespit edilen zararın, sorumlular ve/veya ilgililerce defaten ödenmesi veya ödeneceğinin yazılı olarak taahhüt edilmesi halinde söz konusu alacağın, yukarıda belirtilen işlemlere gerek kalmaksızın borç tahakkuk kaydı yaptırılarak tahsil edileceği; kontrol, denetim veya inceleme sonucunda tespit edilen zararın, yapılan değerlendirme sonucunda kamu zararı niteliği taşımamakla birlikte, tahsili gereken bir alacak olduğuna karar verilmesi halinde ise bu alacağın genel hükümlere göre takip ve tahsil edileceği hüküm altına alınmıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri çerçevesinde, kamu görevlilerinin görevlerini gereği gibi yapmamaları sonucu oluşan idari para cezalarının buna sebep olan kişilerce karşılanması, söz konusu cezaların bütçeden ödenmesi halinde ise zarara sebebiyet veren ilgililerinden tahsil edilmesi gerekmektedir.

Bu kapsamda, Rapora konu edilen söz konusu idari para cezasının ilgili Kurum bütçesinden ödenmesini takiben, harcama biriminin en üst yöneticisi konumunda olan harcama yetkilisi tarafından yukarıda adı geçen formun düzenlenmesi, kamu zararının oluştuğuna kanaat getirilmesi halinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 12’nci maddesi çerçevesinde bu zararın oluşumunda kusuru olanlar var ise bunlara rücu edilmesi ve sonucuna göre işlem tesis edilmesi, son olarak da yapılan değerlendirmenin üst yöneticiye sunulması gerekmektedir.

Yapılan incelemede, idari para cezasının Kurum bütçesinden ödendiği, ancak bu cezaya sebebiyet veren kişilerle ilgili olarak harcama yetkilisi tarafından mevzuatın öngördüğü rücu işlemlerinin hiç yapılmadığı tespit edilmiştir.

Konuyla ilgili olarak gönderilen savunmalarda ve dilekçede, bilgi girişi yapmakla görevli personelin kamu görevinden ihraç edilmesi nedeniyle sorumlunun/sorumluların tespit edilemediği belirtilmişse de, ilgili harcama biriminin en üst amiri konumunda bulunan harcama yetkilisi tarafından yapılması gereken Kurum bütçesinden ödenen söz konusu idari para cezasının ödenmesine sebebiyet verenlerle ilgili bir kusur tespitinin yapılması ve bu kusur sorumluluğu çerçevesinde söz konusu cezanın sorumlularından takip ve tahsili yoluna gidilmesidir. Ancak, harcama yetkilisi tarafından bu yönde bir işlemin yapılmadığı görüldüğünden, oluşan kamu zararı nedeniyle sorumluluğunun bulunduğu anlaşılmaktadır.

Bununla birlikte, harcama yetkilisi tarafından rücu işlemlerinin hiç başlatılmaması nedeniyle üst yöneticinin konudan haberdar olmasını beklemenin hayatın olağan akışına uygun olmadığı değerlendirildiğinden, üst yöneticiye sorumluluk atfedilmesi mümkün bulunmamaktadır. Nitekim, konuyla ilgili olarak üst yöneticiye sorgu tebliğ edilmemiştir.

Diğer taraftan, Kurum adına kesilmiş olan idari para cezasını ödemekle yükümlü olan gerçekleştirme görevlisinin de, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca, rücu işlemlerini başlatmakla ilgili hiçbir yükümlülüğü bulunmadığından, oluşan kamu zararı ile ilgili bir sorumluluğu bulunmamaktadır.

Bu itibarla, Kurum Bütçesinden ödenen idari para cezası ile ilgili olarak bu cezaya sebebiyet veren kişilere rücu edilmemesinden kaynaklanan … TL kamu zararının,

İdare adına rücu işlemini başlatmakla yükümlü olan ancak bu sorumluluğu yerine getirmeyen Harcama Yetkilisi (…) …’a, münferiden,

6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53’üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle ödettirilmesine, oy birliğiyle karar verildi.

Sayıştay Birinci Dairesi, bir üniversitede görevli merkez müdürü ve yardımcısına özel kurslardaki idari faaliyetleri nedeniyle yapılan döner sermaye ek ödemelerine ilişkin önemli bir karara imza attı. 20.11.2025 tarihli ve 10970 Karar No'lu ilamla alınan karar, yükseköğretim kurumlarında döner sermaye ek ödemelerinin hangi şartlarda yapılabileceğini netleştirmesi açısından önemli bir içtihat örneği niteliği taşıyor.

Bir üniversite bünyesindeki merkezde düzenlenen özel kurslarda, merkez müdürü ve müdür yardımcısına öğrenci karşılama, yurda yerleştirme, ikametgâh işlemleri, öğrenci belgelerinin düzenlenmesi ve öğrenci sertifikalarının düzenlenmesi gibi idari işler nedeniyle döner sermaye ek ödemesi yapıldı. Bu ödemeler, üniversite yönetim kurulu tarafından yürürlüğe konulan usul ve esaslar çerçevesinde gerçekleştirildi.

Daire, daha önce bu ödemeler nedeniyle kamu zararı tespit etmiş ve tazmin hükmü kurmuştu. Ancak Sayıştay Temyiz Kurulu söz konusu hükmü bozarak dosyayı yeniden değerlendirmek üzere Daireye geri gönderdi. Temyiz Kuruluna göre ödemeler, yönetici payı mahiyetinde olmayıp 2547 sayılı Kanun'un 58/(c) fıkrası kapsamında öğretim üyesi sıfatıyla döner sermayeye doğrudan katkı karşılığında yapılmıştı ve bu nedenle mevzuata aykırılık bulunmuyordu. Daire ise yeniden yaptığı inceleme sonucunda oy çokluğuyla ilk kararında ısrar ederek kamu zararının varlığını korudu.

Sayıştay Dairesi yaptığı incelemede, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 58. maddesine göre döner sermaye ek ödemelerinde iki temel ayrım bulunduğunu vurguladı. Buna göre, yönetici konumunda olanlar ile yönetim fonksiyonu kapsamına giren faaliyetler için (f) fıkrasında düzenlenen yönetici payı ödenebiliyor. Bunun dışındaki gelir getirici faaliyetlerde ise kişinin doğrudan mesleki katkısı esas alınıyor.

Daire, söz konusu işlerin idari işlem ve eylem konusu olması nedeniyle yöneticilik faaliyetleri içerisinde yer aldığını, doğrudan bir mesleki katkı içermediğini tespit etti. Ek ödemeler, öğretim üyelerinin mesleki bilgi ve birikimleriyle ilgili olmayıp öğrencilerin eğitim sürecine adaptasyonunun sağlanmasına yönelik yönetimsel işlere ilişkin olduğundan, bu işler için yalnızca yönetici katkı payına hak kazanan öğretim elemanlarına ödeme yapılabileceği sonucuna varıldı.

Kararda, 2547 sayılı Kanun'un 58. maddesinin (f) fıkrası kapsamında bulunmayan merkez müdürü ve yardımcısına, yöneticilik sıfatları gereğince yürütmeleri gereken iş ve işlemlerin mesleki katkı olarak değerlendirilerek ek ödeme yapılmasının mümkün olmadığı, bu nedenle yapılan ödemelerin kamu zararı oluşturduğu belirtildi.

Bu kapsamda Daire, oluşan kamu zararının harcama yetkilisi, gerçekleştirme görevlisi ve diğer sorumlulara müştereken ve müteselsilen ödettirilmesine hükmetti. Ancak üniversite yönetim kurulu kararında imzası bulunmakla birlikte oy hakkı olmayan rektör yardımcılarının sorumluluğunun bulunmadığına oy birliğiyle karar verildi.

Karara, ödemelerin asli görev kapsamında yer almayan işler için yapıldığı ve yönetici payı da ödenmediği için katkı payı alınmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle karşı oy şerhi de konuldu.

Daire Karar Detayı

KARAR

Döner Sermaye Ek Ödemesi

… tarihli ve … sayılı ilamın 3’üncü maddesiyle tazmin hükmolunan konuya ilişkin Temyiz Kurulunun … tarihli ve … tutanak sayılı bozma kararları üzerine 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü gereğince konunun görüşülmesine karar verildi.

… Üniversitesi … yılı hesabının … tarihinde Dairemizde yargılanması sonucunda düzenlenen … tarihli ve … sayılı ilamın 3’üncü maddesiyle … Merkezi Müdürü … ile Müdür Yardımcısı …’e, Merkezde düzenlenen özel kurslarda yaptıkları yöneticilik faaliyetleri için döner sermaye ek ödemesi yapılması sonucu oluşan … TL kamu zararı için tazmin hükmü verilmişti.

Söz konusu tazmin hükmünün temyiz edilmesi üzerine Sayıştay Temyiz Kurulunca verilen … tarihli ve … tutanak sayılı kararlarda;

“…

Yapılan incelemede, … Merkezi Müdürü … ile Müdür Yardımcısı …’e, … yılında Merkezde düzenlenen kurslardaki öğrenci karşılama, yurda yerleştirme, ikametgâh işlemleri, öğrenci belgelerinin düzenlenmesi ve öğrenci sertifikalarının düzenlenmesi işleri için ek ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.

Ek ödemelerin hesaplanması ve ödenmesinin; Merkez tarafından hazırlanan ve Üniversite Yönetim Kurulunun … tarihli ve … sayılı kararıyla yürürlüğe konulan … Merkezi Müdürlüğü Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslar’ın “Genel İlkeler” başlıklı 6’ncı maddesi ile Esaslar eki EK-1 Gelir Getirici Faaliyet Cetveline istinaden yapıldığı görülmektedir.

… Merkezinde görevli olan Müdür ve Müdür Yardımcısına, Merkezde düzenlenen özel kurslarda yaptıkları yöneticilik faaliyetleri nedeniyle “yönetici payı” ek ödemesi verilemeyeceği noktasında herhangi bir tereddüt bulunmamakla birlikte; söz konusu yöneticilere yapılan ek ödemenin Üniversite Yönetim Kurulunun … tarihli ve … sayılı toplantısında görüşülerek yürürlüğe konulan … Merkezi Müdürlüğü Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslar’ın “Genel İlkeler” başlıklı 6’ncı maddesi ile Esaslar eki Ek-1 Gelir Getirici Faaliyet Cetveline istinaden 2547 sayılı Kanunun 58’inci maddesinin (c) fıkrası kapsamında “öğretim üyesi” vasıfları nedeniyle yapıldığı anlaşılmaktadır.

Bu açıdan, 2547 sayılı Kanunun 58’inci maddesinin (c) fıkrasının birinci bendinde; gelir getiren görevlerde çalışan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine ödeme matrahının yüzde 800'ünü, bu yerlerde görevli olmakla birlikte gelire katkısı olmayan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine yüzde 600'ünü geçmeyecek şekilde döner sermayeden aylık ek ödeme yapılmasına izin verildiğinden; … Merkezinde görevli olan Müdür ve Müdür Yardımcısına bir öğretim üyesi olarak bu oranları aşmayacak şekilde yapılan ek ödemede mevzuata aykırılıktan söz edilemez.

Yönetici payı olarak değil de döner sermaye gelirine olan doğrudan katkıları nedeniyle ek ödeme aldıkları ödemeye esas belgelerle sabit olan Müdür ve Müdür Yardımcısına, düzenlenen kurslardaki öğrenci karşılama, yurda yerleştirme, ikametgâh işlemleri, öğrenci belgelerinin düzenlenmesi ve öğrenci sertifikalarının düzenlenmesi işleri için döner sermaye gelirlerinden ek ödeme yapılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığından, söz konusu ödeme nedeniyle 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71’inci maddesi kapsamında herhangi bir kamu zararına sebebiyet verilmemiştir.

Bu itibarla, … Merkezi Müdürü … ile Müdür Yardımcısı …’e Merkezde düzenlenen kurslardaki öğrenci karşılama, yurda yerleştirme, ikametgâh işlemleri, öğrenci belgelerinin düzenlenmesi ve öğrenci sertifikalarının düzenlenmesi işleri için 2547 sayılı Kanunun 58’inci maddesinin (c) fıkrası kapsamında döner sermaye gelirine olan doğrudan katkıları nedeniyle döner sermaye gelirlerinden ek ödeme yapılmasında mevzuat hükümlerine aykırılık bulunmadığından ve söz konusu ödeme ile 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71’inci maddesi kapsamında kamu zararına sebebiyet verilmediğinden, temyiz talebinde bulunan sorumlunun itirazının kabul edilerek … sayılı İlamın 3’üncü maddesi ile verilen … TL tutarındaki tazmin hükmünün 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesinin yedinci fıkrası uyarınca BOZULMASINA ve yeniden hüküm tesisinin temini için dosyanın hükmü veren DAİREYE GÖNDERİLMESİNE, oy çokluğuyla,”

denilmektedir.

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Döner sermaye” başlıklı 58’inci maddesinin; (e) fıkrasında,

“Yükseköğretim kurumlarının (c) ve (d) fıkraları kapsamına girenler haricindeki diğer birimlerinde döner sermaye işletmesi hesabına yapılan iş veya hizmetler karşılığında tahsil edilen gelirlerden kanuni kesintiler ile varsa yapılan iş veya hizmetle bağlantılı giderler düşüldükten sonra geri kalan tutar, hizmet karşılığı olarak gelir tahsilatının yapıldığı tarihi izleyen bir ay içinde, veya hizmet bedelinin peşin tahsil edilmesi halinde hizmetin gerçekleşme oranına bağlı olarak aylara bölünerek hizmeti veren öğretim elemanlarına ödenir…” hükmü,

(f) fıkrasında;

“Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı ek ödeme matrahının, rektörler için yüzde 600’ünü, rektör yardımcıları için yüzde 300’ünü, genel sekreterler için yüzde 200’ünü geçemez. Bu kimselere döner sermaye gelirleri dışında üniversitenin; teknokent, teknopark, teknoloji transfer ofisi, iktisadi işletmeler ve iştirakleri gibi gelir getirici müesseseler ve birimleri sebebiyle ayrıca huzur hakkı, yönetici payı, koordinatörlük, danışmanlık ve benzeri ücret ödenmez.

Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı, ek ödeme matrahının, dekan, enstitü ve yüksekokul müdürü için yüzde 250’sini, bunların yardımcıları için yüzde 100’ünü, tıp ve diş hekimliği fakülteleri dekanları ile sağlık uygulama ve araştırma merkezleri başhekimleri için yüzde 500’ünü, bunların yardımcıları için yüzde 300’ünü geçemez.

Bu fıkra kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunması hâlinde alabilecekleri toplam ek ödeme tutarı, hiçbir şekilde yönetici payı dahil ilgisine göre (c) ve (d) fıkralarında belirtilen esaslara göre hesaplanacak tutarı geçemez.” hükmü,

yer almaktadır.

Bu hükümlere göre, döner sermaye faaliyetleri nedeniyle yapılacak ek ödemelerde ikili bir ayrım bulunmaktadır. Bu ayrımda, yönetici konumunda olanlar ile yönetim fonksiyonu kapsamına giren faaliyetlere istisnai bir düzenleme olarak yer verilmiş ve (f) fıkrasında unvanları sayılan personele, yöneticilik faaliyetleri nedeniyle ek ödeme yapılmasına cevaz verilmiştir. Bunun dışındaki gelir getirici faaliyetlerde ise katkı esas tutulmuştur. Dolayısıyla bir öğretim elemanının, işletme faaliyetleri nedeniyle ek ödemeye müstehak olabilmesi için ya yöneticilik faaliyetleri hariç gelir getirici işlemlere katkıda bulunması ya da yöneticilik faaliyetleri nedeniyle söz konusu maddenin (f) fıkrası kapsamına girmesi gerekmektedir.

Ayrıca, 2547 sayılı Kanun’un 58’nci maddesinin (f) fıkrasının son paragrafıyla yönetici payına mesai saatleri içerisinde verilen mesleki hizmetler de dâhil edilmiştir. Buradan kanun koyucunun yöneticilik faaliyetlerini ve buna ilişkin ek ödemeleri mesai içi ve mesai dışı tüm süreleri kapsar şekilde düzenlediği, yönetici payına müstehak olanlar da dâhil olmak üzere öğretim elemanlarına yapılacak ek ödemeleri sadece sahip olunan meslek nedeniyle verilen katkılar açısından mesai içi ve dışı olarak ayrıma tabi tuttuğu açıktır.

Yapılan incelemede, Merkez Müdürü … ile Müdür Yardımcısı …’e … yılında Merkezde düzenlenen kurslardaki öğrenci karşılama, yurda yerleştirme, ikametgâh işlemleri, öğrenci belgelerinin düzenlenmesi ve öğrenci sertifikalarının düzenlenmesi işleri için ek ödeme yapıldığı görülmüştür.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine göre anılan işler, idari işlem ve eylem konusu olması nedeniyle yöneticilik faaliyetleri içerisinde yer almakta, doğrudan bir mesleki katkıyı içermemektedir. Başka bir ifade ile, söz konusu olayda ek ödemeler, öğretim üyelerinin mesleki bilgi, deneyim ve birikimleri olan … ile ilgili olmayıp düzenlenen kurslardaki öğrencilerin eğitim sürecine adaptasyonunun sağlanmasına yönelik öğrenci karşılama, yurda yerleştirme, ikametgâh işlemleri, öğrenci belgelerinin düzenlenmesi, öğrenci sertifikalarının düzenlenmesi gibi yönetimsel işlere ilişkindir. Bu işler için sadece yönetici katkı payına müstehak öğretim elemanlarına ödeme yapılabilmektedir. Kaldı ki, anılan Temyiz Kurulu Kararlarında da … Merkezinde görevli olan Müdür ve Müdür Yardımcısına, Merkezde düzenlenen özel kurslarda yaptıkları yöneticilik faaliyetleri nedeniyle “yönetici payı” ek ödemesi verilemeyeceği noktasında herhangi bir tereddüt bulunmadığı belirtilmiştir. Dolayısıyla, 2547 sayılı Kanun’un 58’inci maddesinin (f) fıkrası kapsamında bulunmayan adı geçen öğretim elemanlarına yöneticilik sıfatları gereğince yürütmeleri gereken iş ve işlemlerin mesleki katkı olarak değerlendirilerek ek ödeme yapılması imkanı bulunmadığından, ek ödeme yapılması sonucu kamu zararı oluşmuştur.

Ek ödemelerin hesaplanması ve ödenmesi, Üniversite Yönetim Kurulunun … tarihli ve … sayılı toplantısında görüşülerek yürürlüğe konulan … Merkezi Müdürlüğü Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslar’ın “Genel İlkeler” başlıklı 6’ncı maddesi ile Esaslar eki Ek-1 Gelir Getirici Faaliyet Cetveline istinaden yapıldığından söz konusu Üniversite Yönetim Kurulu Kararında imzası olanlar ile harcama yetkilileri ve gerçekleştirme görevlileri oluşan kamu zararından birlikte sorumludurlar.

Diğer taraftan, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 15’inci maddesinde; üniversite yönetim kurulunun rektörün başkanlığında dekanlardan, üniversiteye bağlı değişik öğretim birim ve alanlarını temsil edecek şekilde senatoca dört yıl için seçilecek üç profesörden oluştuğu ve rektör yardımcılarının oy hakkı olmaksızın yönetim kurulu toplantılarına katılabilecekleri ifade edilmiş olup Üniversite yönetim kurulu toplantılarına oy hakkı bulunmaksızın katılan rektör yardımcıları …, … ve …’nın anılan kararda sorumlulukları bulunmamaktadır.

Bu itibarla,

söz konusu Üniversite Yönetim Kurulu Kararında imzası olmakla birlikte oy hakkı bulunmayan rektör yardımcılarının sorumluluklarının bulunmadığına oy birliğiyle,

anılan Merkezde düzenlenen özel kurslarda idari iş ve işlemler esas alınarak ek ödeme yapılması sonucu oluşan ve ayrıntısı aşağıda gösterilen … TL’nin;

Harcama Yetkilisi …, Gerçekleştirme Görevlisi …, Diğer Sorumlular …’a,

müştereken ve müteselsilen,

6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53’üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine,

Anılan Kanun’un 55’inci maddesi uyarınca işbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oy çokluğuyla karar verildi.

Karşı Oy Gerekçesi:

Üye …’ün karşı oy gerekçesi:

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Döner sermaye” başlıklı 58’inci maddesinin (e) fıkrasında;

“Yükseköğretim kurumlarının (c) ve (d) fıkraları kapsamına girenler haricindeki diğer birimlerinde döner sermaye işletmesi hesabına yapılan iş veya hizmetler karşılığında tahsil edilen gelirlerden kanuni kesintiler ile varsa yapılan iş veya hizmetle bağlantılı giderler düşüldükten sonra geri kalan tutar, hizmet karşılığı olarak gelir tahsilatının yapıldığı tarihi izleyen bir ay içinde, veya hizmet bedelinin peşin tahsil edilmesi halinde hizmetin gerçekleşme oranına bağlı olarak aylara bölünerek hizmeti veren öğretim elemanlarına ödenir…”

denilmek suretiyle hizmet karşılığı ve hizmetin gerçekleşme oranına bağlı olarak üretilen mal ve hizmetlerden elde edilen döner sermeye gelirlerine katkısı bulunan öğretim elemanlarına katkı payı ödenebilmesine imkan tanınmıştır.

Yapılan incelemede, … Merkezinde düzenlenen kurslardaki öğrenci karşılama, yurda yerleştirme, ikametgâh işlemleri, öğrenci belgelerinin düzenlenmesi ve öğrenci sertifikalarının düzenlenmesi işleri için ek ödeme yapıldığı görülmüştür. Söz konusu işler, eğitim-öğretim süreci dışında olup ödemenin yapıldığı kişilerin asli görevleri kapsamında yer almadığından ve kendilerine yönetici payı da ödenmediğinden katkı payı almalarında mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Bu nedenle, yapılan ödeme mevzuata uygun olduğundan ilişilecek husus bulunmadığına karar verilmesi gerekir.

Hazine ve Maliye Bakanlığı, Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği'nde (Sıra No: 100) değişikliğe gitti. Resmi Gazete'de yayımlanan tebliğle, genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin detaylı hesap planlarında köklü güncellemeler yapıldı.

Ne değişti?

Tebliğin en kritik düzenlemesi muhasebe kayıt yükümlülüklerine ilişkin. Buna göre, Detaylı Hesap Planı Ortak Yardımcı Hesaplar Tablosu'nun 7 numaralı dipnotunda yer alan hesaplara kayıt yapılırken artık yalnızca yardımcı hesap kodları değil; bütçe sınıflandırmasındaki program, kurumsal ve finansman kodlarının da birlikte kullanılması zorunlu hale getirildi.

Bunun yanı sıra tebliğde yer alan "Maliye Bakanlığı" ve "Maliye Bakanı" ibareleri, kurumsal yapılanmayı yansıtacak şekilde "Hazine ve Maliye Bakanlığı" ve "Hazine ve Maliye Bakanı" olarak güncellendi. Tebliğin eki olan hesap planı tabloları da yeniden düzenlendi.

Yürürlük tarihi

Tebliğ, 1 Ocak 2026 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girdi. Tebliğ hükümlerini Hazine ve Maliye Bakanı yürütecek.

Hazine ve Maliye Bakanlığından:

MUHASEBAT GENEL MÜDÜRLÜĞÜ GENEL TEBLİĞİ

(SIRA NO: 99)

(PARASAL SINIRLAR)

Amaç ve kapsam

MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu ve diğer mevzuat kapsamında uygulanacak olan parasal sınırları ve alındı birim fiyatlarını belirlemektir.

Dayanak

MADDE 2- (1) Bu Tebliğ, 27/12/2014 tarihli ve 29218 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Merkezî Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 12 nci, 27 nci, 549 uncu ve 552 nci, 31/12/2005 tarihli ve 26040 üçüncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Muhasebe Yetkilisi Mutemetlerinin Görevlendirilmeleri, Yetkileri, Denetimi ve Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 7 nci, 8/6/1988 tarihli ve 19836 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Pul ve Değerli Kağıtların Bayiler ve Yetkili Memurlar Vasıtası ile Sattırılmasına ve Bayilere Satış Aidatı Verilmesine Dair Yönetmeliğin 12 nci, 30/12/2005 tarihli ve 2005/9912 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Muhasebe Yetkilisi Adaylarının Eğitimi, Sertifika Verilmesi ile Muhasebe Yetkililerinin Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 26 ncı, 31/12/2005 tarihli ve 26040 üçüncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Merkezî Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliğinin 5 inci, 9/10/2024 tarihli ve 9014 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Taşınır Mal Yönetmeliğinin 40 ıncı, 14/3/2025 tarihli ve 9600 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Ön Ödeme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 7 nci, 15/7/2016 tarihli ve 6728 sayılı Yatırım Ortamının İyileştirilmesi Amacıyla Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 75 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Kasa işlemleri

MADDE 3- (1) Merkezî Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 12 nci maddesi gereğince, muhasebe birimlerince kasadan yapılacak ödeme sınırı bu Tebliğ ekinde yer alan Tablo I’in (A) bölümünün Kasa İşlemleri kısmında gösterilmiştir.

(2) Merkezî Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 12 nci ve 27 nci maddeleri gereğince, ertesi gün yapılacak ödemeleri karşılamak üzere ve kişi malı emanet dövizlerden kasada bulundurulacak miktarlar ile T.C. Ziraat Bankası A.Ş. şubesi bulunmayan ilçelerde gerekli güvenlik önlemleri alınmak şartıyla veznede bulundurulacak azami miktar Tablo I/A’nın Kasa İşlemleri kısmında gösterilmiştir.

(3) Tablo I/A Kasa İşlemleri kısmında gösterilen parasal sınırların yetersiz kalması durumunda, muhasebe birimlerinin gerekçeli başvuruları üzerine Bakanlıkça (Muhasebat Genel Müdürlüğü) tespit edilen sınırlar uygulanır. Daha önce bu kapsamda Bakanlıkça artırılmasına izin verilen sınırların, bu Tebliğle belirlenen sınırların üzerinde olması halinde özel olarak izin verilmiş sınırların uygulanmasına devam edilir.

Kaybedilen alındılara ilişkin işlemler

MADDE 4- (1) Merkezî Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 552 nci maddesi gereğince, muhasebe birimlerince, her ne suretle olursa olsun alınan para ve değerlere karşılık verilmiş olan alındılardan kaybedilmiş olanlar için ilan verilmesine gerek görülmeyen tutar, Tablo I/A’nın Kaybedilen Alındılar İçin İlan kısmında gösterilmiştir.

Muhasebe yetkilisi mutemedi işlemleri

MADDE 5- (1) Muhasebe Yetkilisi Mutemetlerinin Görevlendirilmeleri, Yetkileri, Denetimi ve Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 7 nci maddesi gereğince, muhasebe birimleri dışında görev yapan muhasebe yetkilisi mutemetleri tarafından yedi günlük süre beklenilmeksizin muhasebe birimi veznesine teslim edilmesi gereken tahsilat tutarı ile mahkeme başkanlıkları, icra ve iflas daireleri ve izale-i şüyu memurluklarındaki muhasebe yetkilisi mutemetlerince 2/7/1964 tarihli ve 492 sayılı Harçlar Kanununun eki (1) ve (3) sayılı tarifelere göre makbuz karşılığı tahsil edilip yedi günlük süre beklenilmeksizin muhasebe birimi veznesine veya banka hesabına yatırılması gereken tahsilat tutarı, Tablo I/B’nin Muhasebe Yetkilisi Mutemedi İşlemleri kısmında gösterilmiştir.

(2) Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde görev yapan muhasebe yetkilisi mutemetleri için belirtilen sınırın yetersiz kalması durumunda, gerekçeli tekliflerle Bakanlığa başvurularak alınacak izne göre işlem yapılır. Bu teklif yazısında muhasebe yetkilisi mutemedinin son iki ayda muhasebe veznesine veya banka hesabına yatırdığı tutarlar ve yatırılma tarihleri de belirtilir.

(3) Merkezî Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 549 uncu maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, ilgili ülkedeki bankacılık mevzuatının gerekleri ve bankacılık sisteminin etkinliği de dikkate alınarak Dışişleri Bakanlığının yurt dışı temsilciliklerinde yapılan tahsilatın muhasebe biriminin banka hesabına yatırılmasına ilişkin süre ile parasal sınır, Tablo I/B’de belirlenen sınırlara bağlı olmaksızın, Dışişleri Bakanlığının talebi üzerine Bakanlıkça belirlenir.

(4) İkinci ve üçüncü fıkralar kapsamında daha önce Bakanlıkça artırılmasına izin verilen sınırların, bu Tebliğ ile belirlenen sınırların üzerinde olması halinde özel olarak izin verilmiş sınırların uygulanmasına devam edilir.

Yetkili memurlarla ilgili işlemler

MADDE 6- (1) Pul ve Değerli Kağıtların Bayiler ve Yetkili Memurlar Vasıtası ile Sattırılmasına ve Bayilere Satış Aidatı Verilmesine Dair Yönetmeliğin 12 nci maddesi gereğince, değerli kağıt verilen yetkili memurlar tarafından on beş günlük süre beklenilmeksizin muhasebe biriminin veznesine teslim edilmesi gereken satış hasılatı tutarı Tablo I/B’nin Yetkili Memurlarla İlgili İşlemler kısmında gösterilmiştir.

(2) Yetkili Memurlarla İlgili İşlemler için belirtilen sınırın yetersiz kalması durumunda, ilgili idare tarafından gerekçeli teklifle Bakanlığa başvurularak alınacak izne göre işlem yapılır. Bu teklif yazısında yetkili memurların son iki ayda muhasebe veznesine yatırdığı tutarlar ve yatırılma tarihleri de belirtilir.

Muhasebe yetkilisi yardımcılarına devredilecek görev ve yetkiler

MADDE 7- (1) Muhasebe Yetkilisi Adaylarının Eğitimi, Sertifika Verilmesi ile Muhasebe Yetkililerinin Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 26 ncı maddesi gereğince görev, yetki ve sorumlulukların yardımcılara devredilmesinde Tablo I/C bölümünde gösterilen parasal sınırlar dikkate alınır.

Kaybolan faturalarla ilgili işlemler

MADDE 8- (1) Merkezî Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliğinin 5 inci maddesi gereğince, kamu idarelerince alınan mal, hizmet ve yapım işleri karşılığında özel kişiler tarafından düzenlenen faturaların kaybedilmesi halinde, noter onaylı fatura örneklerinin kabul edileceği parasal alt sınır Tablo I/Ç bölümünde gösterilmiştir.

Taşınırların kayıtlardan çıkarılması

MADDE 9- (1) Taşınır Mal Yönetmeliğinin 40 ıncı maddesi gereğince, taşınırların satış suretiyle kayıtlardan çıkarılmasında Tablo I/D bölümünde gösterilen parasal sınırlar dikkate alınır. Taşınırların kayıtlardan çıkarılması, söz konusu sınırlar dâhilinde ise harcama yetkilisinin, üzerinde ise ilgili üst yöneticinin onayı ile yapılır.

Ön ödeme işlemleri

MADDE 10- (1) Ön Ödeme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 7 nci maddesi gereğince merkezî yönetim kapsamındaki kamu idarelerince harcama yetkilisi mutemetlerine verilebilecek avans sınırı Tablo II/A bölümünde gösterilmiştir.

(2) Merkezî yönetim kapsamındaki kamu idarelerinden Tablo II/B bölümünde gösterilenler, kendileri için belirlenen sınır dâhilinde avans verebilirler.

(3) Millî İstihbarat Teşkilâtı mutemetleri ile dış temsilcilikler emrine ve askerî daire, Jandarma ve Sahil Güvenlik mutemetlerine verilecek avans sınırları Tablo II’nin (C), (Ç) ve (D) bölümlerinde gösterilmiştir. 21/12/2025 tarihli ve 7567 sayılı 2026 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununda gösterilen sınırlar aşılmamak kaydıyla, belirlenen sınırların üzerinde avans verilmesine ihtiyaç duyulması halinde gerekçeli olarak Bakanlığa başvurularak izin alınır.

(4) Millî Savunma Bakanlığına bağlı birlik ve kurumlardan tümen ve daha üst birlikler ile eşiti kurum ve kuruluşlar kapsamına giren askerî birimler Tablo III’te gösterilmiştir. Bunların dışında kalan birlikler, tugay ve eşitine kadar olan askerî kurum ve kuruluşlar kapsamında sayılır.

Muhasebe kayıtlarından çıkarılacak alacaklar

MADDE 11- (1) 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 106 ncı maddesi gereğince, yapılacak takip sonunda tahsili imkansız veya tahsili için yapılacak giderlerin alacaktan fazla bulunduğu anlaşılan 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu kapsamına giren amme alacakları ile diğer amme alacaklarından, amme idarelerinde terkin yetkisini haiz olanlar tarafından tahsil zaman aşımı süresi beklenilmeksizin terkin olunabilecek miktarlar Tablo IV’te gösterilmiştir.

(2) 5018 sayılı Kanunun 79 uncu maddesi hükmü gereğince, kayıtlardan çıkarılacak tutarlar Tablo IV’te gösterilmiştir.

Eski yıllara ait teminat mektuplarının tasfiyesi

MADDE 12- (1) 6728 sayılı Kanunun 75 inci maddesi uyarınca, genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri ve özel bütçeli idareler tarafından ilgili mevzuatı gereğince alınmış olup, düzenlenme tarihi itibarıyla on yılı geçen ve çeşitli nedenlerle iadesi sağlanamayan veya gelir kaydedilemeyen teminat mektuplarından muhasebe birimince kayıtlarından çıkarılarak ilgili bankalara iade edilecek tutar Tablo V’te gösterilmiştir.

Faiz oranları

MADDE 13- (1) Genel hükümlere göre takip ve tahsil edilecek kişilerden alacaklara, 4/12/1984 tarihli ve 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun hükümleri uygulanır.

Alındılar ve alındı birim fiyatları

MADDE 14- (1) Bakanlıkça bastırılan ve genel bütçe kapsamı dışındaki idareler ile döner sermaye ve fonlar tarafından mevzuatları gereğince kullanılması gereken alındıların birim satış fiyatları Tablo VI’da gösterilmiştir.

Yürürlükten kaldırılan tebliğ

MADDE 15- (1) 8/2/2025 tarihli ve 32807 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği (Sıra No: 94) (Parasal Sınırlar) yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

MADDE 16- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 17- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Hazine ve Maliye Bakanı yürütür.

Kamu idarelerinde harcama birimleri arasında yapılan taşınır mal devirlerinde muhasebe kayıtlarının nasıl yapılacağı, mali tabloların doğruluğu açısından büyük önem taşımaktadır. Yapılan denetimlerde, harcama birimleri arasında gerçekleştirilen bedelsiz taşınır mal devirlerinde 511 Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabının kullanılmadığı, bunun yerine hatalı şekilde 600 Gelirler Hesabı ve 630 Giderler Hesabının kullanıldığı tespit edilmiştir.

Bu uygulama, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine açıkça aykırıdır.

Mevzuat Ne Diyor?

Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 170’inci maddesinde, aynı kamu idaresine bağlı harcama birimleri arasında yapılan maddi duran varlık aktarmalarının,
511 Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabı kullanılarak yapılacağı hüküm altına alınmıştır.

Ayrıca Yönetmeliğin;

• 178’inci maddesi (253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı)

• 180’inci maddesi (254 Taşıtlar Hesabı)

• 182’nci maddesi (255 Demirbaşlar Hesabı)

hükümlerinde, genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin harcama birimleri arasında bedelsiz olarak devredilen maddi duran varlıkların nasıl muhasebeleştirileceği ayrıntılı şekilde düzenlenmiştir.

Buna göre:

Devreden Muhasebe Birimi Tarafından Yapılacak Kayıtlar

• Taşınırın kayıtlı değeri → İlgili varlık hesabına alacak

• Aynı tutar → 511 Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabına borç

• Birikmiş amortisman tutarı → 511 Hesaba alacak,

• Aynı amortisman tutarı → 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabına borç

Devralan Muhasebe Birimi Tarafından Yapılacak Kayıtlar

• Taşınırın kayıtlı değeri → İlgili varlık hesabına borç

• Aynı tutar → 511 Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabına alacak

• Birikmiş amortisman tutarı → 511 Hesaba borç,

• Aynı amortisman tutarı → 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabına alacak

Uygulamada Yapılan Hata

Denetimlerde;

• Harcama birimleri arasındaki bedelsiz taşınır devirlerinde,

• Sadece taşınır kaydının ve birikmiş amortismanın aktarılması gerekirken,

• Hatalı biçimde 600 Gelirler Hesabı ve 630 Giderler Hesabının kullanıldığı

tespit edilmiştir.

Oysa bu tür işlemler bir satış veya harcama niteliği taşımamakta, yalnızca aynı idare içindeki birimler arasında yapılan muhasebe aktarımıdır. Bu nedenle gelir ve gider hesaplarının kullanılması, mali tabloların gerçeği yansıtmasını engellemektedir.

Hazine ve Maliye Bakanlığı, 2026 yılında kamu kurumlarında öğle yemeği hizmetinden faydalanacak memur ve sözleşmeli personelden alınacak asgari yemek bedellerini belirleyen Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliği Uygulama Tebliği (Sıra No: 2)’yi yayımladı.

Tebliğ, 15 Ocak 2026 – 14 Ocak 2027 tarihleri arasında uygulanacak yemek ücretlerini kapsıyor.

Tebliğin Amacı ve Kapsamı

Yayımlanan Tebliğ ile;

• Öğle yemeği servisinden yararlanan personelden alınacak asgari günlük yemek bedelleri belirlendi.

• Düzenleme; genel bütçeli idareler, özel bütçeli idareler, KİT’ler, döner sermayeli kuruluşlar ve diğer kamu idarelerini kapsıyor.

Tebliğ hükümleri, hem memurlara hem de sözleşmeli personele uygulanacak.

Yemek Giderlerinin Karşılanma Usulü

Tebliğe göre;

• Ankara, İstanbul ve İzmir’de yemek maliyetlerinin üçte ikisine kadar olan kısmı,

• Diğer illerde ise yemek maliyetlerinin yarısına kadar olan kısmı,

kurum bütçelerinden karşılanacak. Bütçeden karşılanamayan tutar ise yemek yiyen personelden tahsil edilecek.

Kurumlar, asgari tutarların altında olmamak kaydıyla, daha yüksek yemek bedeli belirleyebilecek.

2026 Yılı Memurlar İçin Günlük Yemek Bedelleri

15/1/2026 – 14/1/2027 dönemi için memurlardan alınacak asgari günlük yemek bedelleri:

• 600’e kadar (600 dahil) ek göstergeli görevlerde bulunanlar:
  12,86 TL

• 1700’e kadar (1700 dahil) ek göstergeli görevlerde bulunanlar:
  21,86 TL

• 2800’e kadar (2800 dahil) ek göstergeli görevlerde bulunanlar:
  27,16 TL

• 4200’e kadar (4200 dahil) ek göstergeli görevlerde bulunanlar:
  35,19 TL

• 5400’e kadar (5400 dahil) ek göstergeli görevlerde bulunanlar:
  46,86 TL

• 5400’den daha yüksek ek göstergeli görevlerde bulunanlar:
  52,46 TL

2026 Yılı Sözleşmeli Personel Yemek Ücretleri

Sözleşmeli personelden alınacak asgari günlük yemek bedelleri ise şöyle:

• Aylık brüt ücreti 34.135 TL’ye kadar olanlar:
  15,65 TL

• Aylık brüt ücreti 57.620 TL’ye kadar olanlar:
  27,16 TL

• Aylık brüt ücreti 79.600 TL’ye kadar olanlar:
  49,28 TL

• Aylık brüt ücreti 79.600 TL üzerinde olanlar:
  62,71 TL

Önceki Tebliğ Yürürlükten Kaldırıldı

9 Ocak 2025 tarihli ve Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliği Uygulama Tebliği yürürlükten kaldırıldı. Yeni Tebliğ, 15 Ocak 2026 tarihinde yürürlüğe girecek.

DEVLET MEMURLARI YİYECEK YARDIMI YÖNETMELİĞİ

UYGULAMA TEBLİĞİ

(SIRA NO: 2)

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, 2026 yılında öğle yemeği servisinden faydalanacak olan memurlardan ve sözleşmeli personelden alınacak asgâri yemek bedellerine ilişkin esasları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Tebliğ, genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri, özel bütçeli idareler, kamu iktisadi teşebbüsleri, döner sermayeli kuruluşlar ve diğer kamu idarelerindeki memurlar ile sözleşmeli personeli kapsar.

Dayanak

MADDE 3- (1) Bu Tebliğ, 19/11/1986 tarihli ve 86/11220 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliğinin 4 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Alınacak bedeller

MADDE 4- (1) Yiyecek yardımının gerektirdiği giderler, yemek maliyetlerinin Ankara, İstanbul ve İzmir illeri için üçte ikisini, diğer iller için yarısını aşmamak üzere kurum bütçelerine konulan ödeneklerle karşılanır. Yemek bedelinin bütçeden karşılanamayan kısmı yemek yiyenlerden alınır.

(2) 2026 yılında öğle yemeği servisinden faydalanacak olanlardan en az Ek-1’de belirlenen tutarlar üzerinden günlük yemek bedeli alınır.

(3) Kuruluşlar, personelin kadro veya pozisyon unvanını, hizmetlerinin özelliğini, yemek maliyetlerini ve yemek servisinin farklı mahallerde daha iyi şartlarda sunulması gibi hususları dikkate alarak Ek-1’de belirtilen miktarların üzerinde yemek bedeli tespit edebilir.

Yürürlükten kaldırılan tebliğ

MADDE 5- (1) 9/1/2025 tarihli ve 32777 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliği Uygulama Tebliği (Sıra No: 2) yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

MADDE 6- (1) Bu Tebliğ 15/1/2026 tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 7- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Hazine ve Maliye Bakanı yürütür.

Ek-1

Alınacak Bedeller

Kamu konutlarında 2026’da uygulanacak kira bedelleri Resmî Gazete’de yayımlandı

2026 yılında kamuya ait lojman ve konutlarda uygulanacak kira bedelleri açıklandı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan Milli Emlak Genel Tebliği (Sıra No: 423) Resmî Gazete’de yayımlandı.

Tebliğ ile 2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu ve Kamu Konutları Yönetmeliği kapsamındaki kamu konutlarının 2026 yılına ait aylık kira bedelleri ile bu bedellere yapılacak ilaveler belirlendi.

Metrekareye Göre 2026 Lojman Kira Bedelleri

Tebliğe göre yurt içinde bulunan kamu konutlarında aylık metrekare başına alınacak kira bedelleri şöyle:

• Kerpiç, ahşap, bağdadi ve benzeri konutlar: 10,23 TL/m²

• Kalorifersiz konutlar: 15,99 TL/m²

• Kaloriferli konutlar: 20,97 TL/m²

Kira Bedeline İlave Edilecek Tutarlar

Belirlenen kira bedellerine ek olarak bazı durumlarda ilave ücretler uygulanacak:

• Kaloriferci ve/veya kapıcı gideri kurum tarafından karşılanan konutlar:
  +2,46 TL/m²

• Sayaç ayrımı yapılamayan konutlarda:

  • Elektrik sayacı ayrı değilse: +4,66 TL/m²

  • Su sayacı ayrı değilse: +4,04 TL/m²

  • Elektrik ve su sayaçları ayrı değilse: +8,68 TL/m²

  • Şehir şebekesi dışı su kullanımı varsa (kuyu, artezyen vb.): +2,17 TL/m²

Elektrik ve su bedellerinin ise esas olarak gerçek giderler üzerinden kullanıcıdan tahsil edilmesi öngörülüyor.

Yakıt Bedelleri de Belirlendi

Yakıtı kurum ve kuruluşlar tarafından karşılanan kaloriferli konutlarda:

• Isı pay ölçer veya kalorimetre bulunmayan konutlar:
  8,38 TL/m² yakıt bedeli alınacak.

• Isı pay ölçer veya kalorimetre bulunan konutlar:
  Yakıt bedeli, tüketim oranına göre hesaplanacak ve 8,38 TL/m²’nin üç katını geçemeyecek.
  Ancak kurumlar, yakıt maliyetlerini dikkate alarak bu bedelin üzerinde tahsilat yapabilecek.

• Ortak alan giderleri kurum tarafından karşılanan konutlar:
  Kira ve yakıt bedeline ek olarak 0,98 TL/m² tahsil edilecek.

Hesaplama Esasları ve Yürürlük

Kira bedellerinin hesaplanmasında, Milli Emlak Genel Tebliği (Sıra No: 294)’te yer alan esaslar uygulanacak.

Daha önce yürürlükte olan Milli Emlak Genel Tebliği (Sıra No: 419) yürürlükten kaldırıldı.

👉 Yeni kira bedelleri 15 Ocak 2026 tarihinden itibaren yürürlüğe girecek.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığından:

MİLLİ EMLAK GENEL TEBLİĞİ

(SIRA NO: 423)

Amaç ve kapsam

MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, 9/11/1983 tarihli ve 2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu ile 16/7/1984 tarihli ve 84/8345 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Kamu Konutları Yönetmeliği kapsamındaki kamu konutlarının 2026 yılı aylık kira bedellerinin tespitine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Dayanak

MADDE 2- (1) Bu Tebliğ, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 101 inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendine dayanılarak hazırlanmıştır.

Kira bedelleri

MADDE 3- (1) Yurt içinde bulunan konutlardan aylık her bir metrekare için;

a) Kerpiç, ahşap, bağdadi ve benzeri konutlarda 10,23 TL/m²,

b) Kalorifersiz konutlarda 15,99 TL/m²,

c) Kaloriferli konutlarda 20,97 TL/m²,

kira bedeli alınır.

Kira bedeline yapılacak ilaveler

MADDE 4- (1) 3 üncü maddede belirlenen kira bedellerine ek olarak, aylık her bir metrekare için kaloriferci, kapıcı ya da her ikisinin de kurum ve kuruluşlarca karşılandığı konutlardan 2,46 TL/m² ilave kira bedeli alınır.

(2) Elektrik ve su bedellerinin kurum ve kuruluşlarca yapılan gerçek giderler dikkate alınarak kullanıcılarından tahsil edilmesi esastır. Bununla birlikte, sayaçların ayrılmasının mümkün olmaması nedeniyle elektrik, su ya da her ikisinin hizmet binası veya fabrika tesislerinden karşılandığı konutlardan 3 üncü maddede belirlenen kira bedellerine ek olarak, aylık her bir metrekare için;

a) Elektrik sayacının ayrılmasının mümkün olmaması halinde 4,66 TL/m²,

b) Su sayacının ayrılmasının mümkün olmaması halinde 4,04 TL/m²,

c) Elektrik ve su sayacının her ikisinin de ayrılmasının mümkün olmaması halinde 8,68 TL/m²,

ç) Konutlarda kullanılan suyun, şehir şebekesi dışında kuyu, artezyen, kaynak suyu ve benzeri su kaynaklarından karşılanıyor olması halinde 2,17 TL/m²,

ilave kira bedeli alınır.

Yakıtı kurum ve kuruluşlar tarafından tedarik edilen konutlar

MADDE 5- (1) Kamu Konutları Kanunu ile Kamu Konutları Yönetmeliği kapsamındaki kurum ve kuruluşların yurt içindeki kaloriferli konutlarından yakıtı kurum ve kuruluş tarafından tedarik edilenlerde oturanlardan ısı pay ölçer veya kalorimetre cihazı montajı yapılmamış konutlarda, her bir metrekare için 8,38 TL/m² yakıt bedeli tahsil edilir.

(2) Isı pay ölçer veya kalorimetre cihazı montajı yapılmış konutlarda; birinci fıkradaki yakıt bedelinin üç katını geçmemek kaydıyla, bağımsız bölümün tüketimi oranında hesaplanan yakıt bedeli konutta oturanlardan tahsil edilir. Ancak kurum ve kuruluşlar, yakıt maliyetlerini dikkate alarak gerekli gördükleri takdirde bu bedelin üzerinde yakıt bedeli tahsil edebilir.

(3) Yakıtı kurum ve kuruluşlarca tedarik edilen konutlarda, ortak kullanım alanlarındaki aydınlatma, elektrik, su, gaz, otomat ve benzeri giderlerin zorunlu nedenlerle kurum ve kuruluşlarca karşılanıyor olması halinde, bu giderler karşılığında kira ve yakıt bedellerine ek olarak her bir metrekare başına 0,98 TL/m² tahsil edilir.

Kira bedellerinin hesaplanması

MADDE 6- (1) 3 üncü maddede belirtilen kira birim bedellerine, 26/5/2005 tarihli ve 25826 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Milli Emlak Genel Tebliği (Sıra No: 294)’nde belirtilen esaslar uygulanmak suretiyle aylık kira bedelleri hesaplanır.

Yürürlükten kaldırılan tebliğ

MADDE 7- (1) 27/12/2024 tarihli ve 32765 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Milli Emlak Genel Tebliği (Sıra No: 419) yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

MADDE 8- (1) Bu Tebliğ 15/1/2026 tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 9- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı yürütür.

25 Aralık 2025 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 191 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile devletin ana teşkilat şeması olan "1 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi" üzerinde köklü değişikliklere gidildi. Kararname kapsamında bazı genel müdürlükler kapatılırken, stratejik kurumlarda görev tanımı değişikliklerine imza atıldı.

Hazine ve Maliye'de "Risk Analizi" Dönemi Kapandı

Düzenlemenin en dikkat çekici ayağı Hazine ve Maliye Bakanlığı'nda gerçekleşti. Bakanlığın ana birimlerinden biri olan Risk Analizi Genel Müdürlüğü tamamen kapatıldı.

İptal Edilen Kadrolar:

• 1 Genel Müdür
• 3 Genel Müdür Yardımcısı
• 9 Daire Başkanı

Bu birimin kapatılmasıyla birlikte, bakanlığın görevlerini düzenleyen 217. maddedeki ilgili bentler ve teşkilat yapısını belirleyen 222. madde tamamen yürürlükten kaldırıldı.

Stratejik Terim Değişikliği: "Araştırma"dan "İstihbarat"a

Kararnamenin 5. maddesiyle yapılan teknik ama son derece stratejik bir düzenleme dikkat çekiyor. 1 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 232. maddesinde yer alan "Araştırma ve" ifadesi "İstihbarat ve" olarak değiştirildi.

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nda Kadro Değişikliği

Teknoloji politikalarında da önemli bir dönüşüm yaşandı. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı bünyesindeki "Milli Teknoloji Genel Müdürlüğü", "Millî Teknoloji ve Yapay Zekâ Genel Müdürlüğü" adını aldı.

Bu sadece bir isim değişikliği değil; genel müdürlüğe yapay zeka teknolojilerinin geliştirilmesi, ulusal yapay zeka politikaları oluşturulması, veri merkezi ve bulut bilişim altyapısının güçlendirilmesi gibi stratejik görevler eklendi. Mevcut genel müdür ve yardımcıları ise yeni kadrolara otomatik olarak atanmış sayıldı, görevlerine devam ediyorlar.

Ofislerin Tasfiyesi ve Geçiş Süreci

Eski belgede geniş yetkilerle donatılan bazı birimlerin geçiş süreci için "Geçici Madde 5" eklendi. Bu maddeyle:

• Kapatılan veya dönüştürülen birimlerdeki personelin statüsü netleştirildi
• Daha önceki kararnamelerle (183 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi) başlayan ofislerin (Dijital Dönüşüm, Finans vb.) tasfiye süreçlerindeki idari boşluklar dolduruldu

CUMHURBAŞKANLIĞI KARARNAMESİ

BAZI CUMHURBAŞKANLIĞI KARARNAMELERİNDE DEĞİŞİKLİK

YAPILMASINA DAİR CUMHURBAŞKANLIĞI KARARNAMESİ

Kararname Numarası: 191

MADDE 1- 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 217 nci maddesinin birinci fıkrasının (ğ) bendi yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 2- 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 219 uncu maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 3- 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 222 nci maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 4- 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 226/A maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 5- 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 232 nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “Araştırma ve” ibaresi “İstihbarat ve” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 6- 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin Altıncı Kısmının Sekizinci Bölümüne aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 5- (1) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte;

a) Risk Analizi Genel Müdürü ile mülga Risk Analizi Genel Müdürlüğünde Genel Müdür Yardımcısı kadrolarında bulunanların görevleri başkaca bir işleme gerek kalmaksızın sona erer.

b) Mülga Risk Analizi Genel Müdürlüğünün kullanımında olan her türlü taşınır, taşıt, araç, gereç, malzeme, demirbaş; bu Genel Müdürlüğe ait yazılı ve elektronik ortamdaki her türlü kayıtlar, dokümanlar ile yazılım uygulamaları, veri tabam ve hizmet sunucuları; bu Genel Müdürlüğün yürüttüğü hizmetlerden doğan borç ve alacaklar ile hak ve yükümlülükler Gelir İdaresi Başkanlığına devredilmiş sayılır.”

MADDE 7- 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 387 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“b) Millî Teknoloji ve Yapay Zekâ Genel Müdürlüğü,”

MADDE 8- 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 388/A maddesinin başlığında ve birinci fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “Milli Teknoloji” ibareleri “Millî Teknoloji ve Yapay Zekâ” şeklinde değiştirilmiş, birinci fıkrasının (ö) bendinden sonra gelmek üzere aşağıdaki bentler eklenmiş ve sonraki bent buna göre teselsül ettirilmiştir.

“p) Yapay zekâ teknolojilerinin güvenilir ve etik ilkelere uygun olarak geliştirilmesini ve kullanılmasını sağlamak, yapay zekâ alanında politika önerileri ve stratejiler oluşturmak ve uygulamak, yapay zekâ teknolojilerinin geliştirilmesi ve kullanılması için veri, altyapı ve insan kaynağı kapasitesini artırmak, girişimleri ve Ar-Ge faaliyetlerini desteklemek, gerekli mevzuat düzenlemelerini yapmak, uluslararası işbirlikleri geliştirmek, ulusal ölçekte yönetişim ve koordinasyonu sağlamak, bu alanlarda kamudaki yapay zekâ çalışmalarına katkı sağlamak,

r) Ülkemizdeki veri merkezi ve bulut bilişim altyapısını geliştirmek, bu alanda politika önerileri ve stratejiler oluşturmak ve uygulamak, veri merkezlerine ilişkin kriterler ve standartlar belirlemek, belgelendirme ve yetkilendirmeye yönelik düzenlemeler yapmak ve uygulamak,”

MADDE 9-1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin Altıncı Kısmının Ondördüncü Bölümüne aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 1- (1) Mevzuatta Milli Teknoloji Genel Müdürlüğüne yapılan atıflar Millî Teknoloji ve Yapay Zekâ Genel Müdürlüğüne yapılmış sayılır.

(2) Milli Teknoloji Genel Müdürü kadrosunda ve mülga Milli Teknoloji Genel Müdürlüğünde Genel Müdür Yardımcısı kadrolarında bulunanlar sırasıyla Millî Teknoloji ve Yapay Zekâ Genel Müdürü kadrosuna ve Millî Teknoloji ve Yapay Zekâ Genel Müdürlüğünde Genel Müdür Yardımcısı kadrolarına atanmış sayılır.”

MADDE 10- 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 522 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan “Araştırma ve” ibaresi “İstihbarat ve” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 11-4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 134 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan “gerekli tedbirleri almak;” ibaresi “çalışmalar yürütmek; vergi kayıp ve kaçağı ile kayıt dışı ekonomik faaliyetleri tespit etmek, bunları önlemek amacıyla gerekli tedbirleri almak ve risk analizi yapmak;” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 12- 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 137 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve (h) bendinde yer alan “tedbirleri almak” ibaresinden sonra gelmek üzere vergi kayıp ve kaçağı ile kayıt dışı ekonomik faaliyetleri tespit etmek ve bunları önlemek amacıyla risk analizi yapmak” ibaresi eklenmiştir.

“b) Mükelleflerin vergiye uyum düzeylerini ölçmek, gönüllü uyumu sağlamak ve mükellef hizmetlerini yerine getirmek.”

MADDE 13- 4 sayılr Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 139 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “altı” ibaresi “yedi” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 14- 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 140 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinden sonra gelmek üzere aşağıdaki bent eklenmiş ve sonraki bentler buna göre teselsül ettirilmiştir.

“f) Risk Analizi Daire Başkanlığı.”

MADDE 15- 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 143 üncü maddesinin birinci fıkrasının (h) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“h) 5/5/2005 tarihli ve 5345 sayılı Gelir İdaresi Başkanlığı ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanunun 27 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki iş ve işlemleri yürütmek, elektronik uygulamaları geliştirmek.”

MADDE 16- 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 145 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan “Başkanlığında” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve Risk Analizi Daire Başkanlığında” ibaresi ve “yetkili birimlerin” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve gerekli hallerde ilgili kamu kuramlarının” ibaresi eklenmiştir.

MADDE 17- 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 145/A maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki madde eklenmiştir.

“Risk Analizi Daire Başkanlığı

MADDE 145/B- (1) Risk Analizi Daire Başkanlığının görevleri şunlardır:

a) Vergi kayıp ve kaçağı ile kayıt dışı ekonomik faaliyetleri araştırmak, bunların önlenmesine yönelik olarak Uygulama ve Veri Yönetimi Daire Başkanlığı ile birlikte risk analiz sistemi kurmak ve bu kapsamda analiz ve değerlendirme çalışmalarım gerçekleştirmek.

b) Risk senaryoları, veri modellemeleri ile çeşitli analiz araçlarını kullanmak suretiyle risk analiz ve değerlendirme çalışmaları yapmak.

c) Mükelleflerin vergiye uyum düzeylerini ölçmek ve uyum bozukluklarına ilişkin önerilerde bulunmak.

ç) Risk analiz, ölçüm ve değerlendirme çalışmalarına ait sonuçlan gerekli önlemlerin alınmasını teminen ilgili daire başkanlıklanna iletmek, yapılan işlem sonuçlarını izlemek ve değerlendirmek.

d) Kayıt dışı ekonomik faaliyetlerin önlenmesi amacıyla ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarıyla koordinasyonu sağlamak, bunlar tarafından alınan önlemlerin sonuçlarım takip ve analiz etmek.

e) Başkanlıkça verilecek diğer görevleri yapmak.”

MADDE 18- Ekli (1) sayılı listede yer alan kadrolar iptal edilerek 2 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin eki (I) sayılı Cetvelin ilgili bölümlerinden çıkarılmış ve ekli (2) sayılı listede yer alan kadrolar ihdas edilerek 2 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin eki (I) sayılı Cetvelin ilgili bölümlerine eklenmiştir.

MADDE 19- Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 20- Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

24 Aralık 2025

Recep Tayyip ERDOĞAN

CUMHURBAŞKANI

(1) SAYILI LİSTE

KURUMU : HAZİNE VE MALİYE BAKANLIĞI TEŞKİLATI: MERKEZ

KURUMU : SANAYİ VE TEKNOLOJİ BAKANLIĞI TEŞKİLATI : MERKEZ

(2) SAYILI LİSTE

KURUMU : SANAYİ VE TEKNOLOJİ BAKANLIĞI TEŞKİLATI : MERKEZ

KURUMU : GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI TEŞKİLATI : MERKEZ

2026 Yılı Değerli Kağıt Bedelleri Belli Oldu

Hazine ve Maliye Bakanlığı, 210 sayılı Değerli Kağıtlar Kanunu kapsamında yer alan değerli kağıtların 2026 yılında uygulanacak satış bedellerini belirledi. Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan Genel Tebliğ (Sıra No: 97) Resmî Gazete’de yayımlandı.

Yeni Bedeller 1 Ocak 2026’dan İtibaren Geçerli

Yayımlanan Tebliğe göre, Değerli Kağıtlar Tablosunda yer alan kağıtlar, 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren yeni bedelleri üzerinden satışa sunulacak. Söz konusu satışlar;

• Muhasebe birimleri,

• Yetkili memurlar,

• Noterler ve noterlik görevini yapan memurlar,

• Bankalar
  tarafından gerçekleştirilecek.

Mevcut Değerli Kağıtlar Yeniden Değerlendirilecek

Muhasebe birimleri ve yetkili memurların ellerinde bulunan mevcut değerli kağıtların yeniden değerlendirilmesi ve muhasebeleştirilmesi, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre yapılacak.

Yurtdışı Temsilciliklerde Döviz Kuru Esası

Yurtdışı temsilcilikler tarafından satılan değerli kağıtların bedellerinin yabancı para cinsinden tahsilinde, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın 2025 yılının son iş günü saat 15.30’da belirlediği efektif alış kurları esas alınacak. Hesaplama sonucunda ortaya çıkan ondalık küsuratlar tama iblağ edilecek.

Önceki Tebliğ Yürürlükten Kaldırıldı

Yeni düzenlemeyle birlikte, 31 Aralık 2024 tarihli ve 32769 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği (Sıra No: 92) yürürlükten kaldırıldı.

Yürürlük ve Yürütme

Genel Tebliğ, 1 Ocak 2026 tarihinde yürürlüğe girecek. Tebliğ hükümlerinin yürütülmesi ise Hazine ve Maliye Bakanı tarafından sağlanacak.

Cevap: Bildiğiniz üzere, 08.08.2018 tarihli ve 17 sayılı “Tek Hazine Kurumlar Hesabına Alınacak Kamu İdareleri ve Hesapların Belirlenmesi Hakkında Cumhurbaşkanı Kararı” ve bu kararda değişiklik yapan 09.06.2020 tarihli ve 2649 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile Tek Hazine Kurumlar Hesabı (THKH) kapsamında değerlendirilecek mali kaynaklar belirlenmiş olup, söz konusu mali kaynakların Hazine ve Maliye Bakanlığınca belirlenecek ve ilgili kamu idarelerine bildirilecek takvim doğrultusunda THKH kapsamına alınması hüküm altına alınmıştır.

Kamuya ait mali kaynakların tek bir elden takip edilmesi ve değerlendirilmesi amacıyla tek hazine kurumlar hesabı uygulamasına geçilmiş ve üniversiteler de bu kapsama dahil edilmiştir. Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi de belirlenen takvim doğrultusunda 4 Mayıs 2021 tarihinden itibaren mali kaynaklarını THKH kapsamında yönetmektedir.

Tek hazine kurumlar hesabının işleyişine ilişkin usul ve esaslar “Tek Hazine Kurumlar Hesabı Uygulamasına İlişkin Yönetmelik” ile düzenlenmiştir.

Yönetmelik’in “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde göre;

“Kurum Tek İdare Ödeme Hesabı”, Kamu idarelerinin bütçelerinden yapılan ödemelere yönelik olarak Muhabir Banka nezdinde kamu idareleri adına TL cinsinden açılan ödeme hesapları,

“Kurum Tek İdare Tahsilat Hesabı” ise Kamu idarelerinin bütçeleri kapsamında yapılan tahsilatlara yönelik olarak Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası nezdinde kamu idareleri adına TL cinsinden açılan ve Muhabir Bankada ve diğer yurt içi bankalarda kamu idaresince açılmış olan tahsilat alt hesaplarında biriken tutarların bu Yönetmelikte belirtilen saatte aktarıldığı tahsilat hesapları,

Şeklinde tanımlanmıştır.

Yine Yönetmelik’in “Kamu idarelerine ait banka hesapları” başlıklı 12’nci maddesinde kamu idarelerinin ödemeleri için “Kurum Tek İdare Ödeme Hesabı” ve tahsilatları için “Kurum

Tek İdare Tahsilat Hesabı’nın kullanılacağı ifade edilmiştir. Ayrıca, kamu idarelerince tahsilat ve ödeme işlemlerinin etkin bir şekilde gerçekleştirilebilmesini teminen yalnızca ilgili işlemleri için kullanılmak üzere, bu hesaplara bağlı olarak çalışacak şekilde alt hesaplar açılabileceği hüküm altına alınmıştır.

Öte yandan, Yönetmelik’in “Banka hesapları” başlıklı 10’uncu maddesinin beşinci fıkrasında, banka hesaplarının çalışmasına ilişkin;

Ödeme ve tahsilat hesapları arasında hiçbir şekilde aktarım yapılamayacağı,

Tahsilat hesaplarının hiçbir şekilde ödemelerde kullanılamayacağı,

Hükümleri yer almaktadır.

Dolayısıyla, Tek Hazine Kurumlar Hesabı uygulamasında tahsilat hesaplarından ödeme yapılması Yönetmelik hükümleri gereği mümkün olmadığından söz konusu uygulamaya son vermeniz gerektiğini değerlendirmekteyiz.

Bazı kamu kurum ve kuruluşları taşra birimlerinde personel eksiği olan yerlerde bazen geçici görevli olarak bazende vekaleten olmak üzere geçici görevli personel görevlendirmektedirler.Yapılan görevlendirme neticesinde ilgili memurlara harcırah kanununda yer alan hükümler doğrultusunda geçici görev yolluğu ödenmektedir.Geçici görevli olarak başka yerde çalışanların geçici görevli oldukları mahalde tekrardan geçici görevle başka görevlerde verilebilmektedir.Bu durumda geçici görev mahallinde yapılan ikinci geçici görevlendirmede geçici görev yolluğu ödenip ödenemeyeceği çoğu kurumda tereddütlere neden olmaktadır.

Konuyu ilişkin olarak daha önceki yıllarda sayıştay genel kurulunca verilen iki adet genel kurul kararını yazımız ekinde yayımlıyoruz. Sayıştay Genel Kurul kararınca verilen 06.10.1955 sayılı kararda geçici görev mahallinde tekrardan geçici görevle görevlendirilenlere yapılan bu görevlendirmeler nedeniyle geçici görev yolluğu ödenebileceği yönünde karar verilmiş,aynı husus ile alakalı olarak 26.09.1966 yılında verilen kararda da 1955 yılında verilen karar tekrardan onanmıştır.

Sayıştay Genel Kurulunun 6.10.1955 tarih ve 2252/4 sayılı kararınında " gündelik ve yol masrafı verilmek suretiyle memuriyet merkezlerinin bulunduğu mahal dışındaki bir göreve vekaleten atananların, geçici bir görevle başka bir yere gönderilmeleri halinde de kendilerine ayrıca gündelik verilmesi gerekir. " şeklinde karar verilmiştir.

Yine Sayıştay Genel Kurulu 26.09.1966 tarih ve 3143/1 sayılı kararında ise "Harcırah Kanununun 14 Ve 42 nci Maddeleri Hükümleri Uyarınca Yevmiye Ve Yol Masrafı Verilmek Suretiyle Merkezlerinin Bulunduğu Mahal Dışındaki Bir Vazifeye Vekaleten Tayin Edilenlerin Geçici Görevle Ahar Bir Mahalle Gönderilmeleri Halinde Kendilerine Ayrıca Yevmiye Verilmesi Uygun Olacağı Hakkında Genel Kurulca 6/10/1955 Tarihinde Verilmiş Olan Kararın Müzakerenin İadesi Suretiyle Görüşülmesine Mahal Bulunmadığına Dair." karar verilmiştir

Anayasa Mahkemesi (AYM), 2 Temmuz 2024 tarihli ve (161) sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin (CBK) Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Gelir İdaresi Başkanlığı'nın (GİB) teşkilat yapılanmasına dair bazı hükümlerini inceleyen davada önemli kararlar aldı.

126 milletvekili tarafından açılan iptal davasında; defterdarların konumu, uzman unvanlarındaki değişiklik, personel atamaları ve kadro işlemleri ele alındı.

İPTAL EDİLEN HÜKÜMLER

Mahkeme, kararnamenin iki temel maddesini Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti:

1. "Defterdar, ilde Bakanlığın en büyük memuru ve teşkilat amiridir" hükmü iptal edildi. Mahkeme, bu düzenlemenin, il ve ilçe idaresinde vali ve kaymakamın üstünlüğünü düzenleyen 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu’nda “açıkça düzenlenmiş bir konuya” müdahale ettiğine hükmetti. Anayasa’nın 104. maddesinin 17. fıkrası uyarınca, kanunda açıkça düzenlenen konularda CBK çıkarılamayacağı vurgulandı. Bu hüküm oybirliğiyle iptal edildi.

2. Gelir İdaresi Başkanlığı’na bağlı defterdarların Hazine ve Maliye Bakanlığı taşra teşkilatındaki işlemlerinden görevli olması ve sorumlu tutulması iptal edildi. Mahkeme çoğunluğu, kamu görevlilerinin görev ve sorumluluklarının Anayasa’nın 128. maddesi gereği “münhasıran kanunla” düzenlenmesi gerektiğini belirterek, bu konunun CBK ile düzenlenemeyeceğine karar verdi. İptal hükmü, oy çokluğuyla alındı. Ancak, Başkanvekili Basri Bağcı ve altı üye karşı oy kullanarak, bu düzenlemenin bakanlık teşkilatının ayrılmaz bir parçası olduğunu ve CBK ile düzenlenebileceğini savundu. İptal kararının hukuki boşluk yaratmaması için Resmi Gazete'de yayımından 6 ay sonra yürürlüğe girmesi kararlaştırıldı.

RET EDİLEN İPTAL TALEPLERİ

Mahkeme, davacı vekillerin diğer taleplerini ise çoğunlukla reddetti:

• Uzman unvanı değişikliği ("Defterdarlık Uzmanı"nın "Muhasebe Uzmanı" olması): İptal talebi, oy çokluğuyla reddedildi. Çoğunluk, bu düzenlemenin "yürütme yetkisine ilişkin" ve personel istihdamına dair olduğunu, Anayasa’da kanuna bırakılmış bir konu olmadığını belirtti. Hasan Tahsin Gökcan, Engin Yıldırım ve Yusuf Şevki Hakyemez karşı oy kullandı.

• Personel nakil ve atama usulü: Teşkilat değişikliği nedeniyle mülga defterdarlıklardaki personelin yeni birimlere atanmasında 375 sayılı KHK’nın ilgili maddesinin uygulanmasını öngören geçici madde hükmünün iptali talebi reddedildi.

• Kadro ihdas ve iptalleri: Kararname ile Hazine ve Maliye Bakanlığı ve GİB’e ait binlerce kadronun iptali ve yeniden ihdas edilmesini düzenleyen liste ve hükümlerin iptali talepleri de reddedildi. Mahkeme çoğunluğu, kadro düzenlemelerinin bakanlık teşkilat yapısına ilişkin olduğunu ve CBK ile düzenlenebileceği görüşünü benimsedi. Yine Gökcan, Yıldırım ve Hakyemez bu kararlara karşı oy kullandı.

KARŞI OYLAR VE HUKUKİ TARTIŞMA

Kararda dikkat çeken nokta, özellikle kadro ihdası ve uzman unvanı değişikliği konularında üç üyenin (Gökcan, Yıldırım, Hakyemez) sürekli karşı oy kullanması oldu. Bu üyeler, kadro düzenlemelerinin ve personel statülerine ilişkin hususların Anayasa’nın 104. maddesinin 17. fıkrası uyarınca CBK ile düzenlenemeyeceği, kamu hizmetine girme hakkı (Anayasa Md. 70) ve kamu görevlilerinin özlük hakları (Anayasa Md. 128) gibi kanunla düzenlenmesi gereken alanlara girdiği görüşünü savundu.

Soru: "İyi günler, mahkeme kararları ve icra dairesi ödemeleri kurumumuzun en çok yaptığı ödemelerden. Bu ödemeleri yaparken vergi borcu ödemeleri kontrol ediliyor mu?"

Cevap: Bilindiği üzere, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 22/A maddesinin birinci fıkrasının birinci bendinin verdiği yetkiye dayanarak Hazine ve Maliye Bakanlığınca, 05.09.2024 tarih ve 32653 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Tahsilat Genel Tebliği Seri: A Sıra No:1’de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ’in (Seri: A Sıra No: 17) 2’nci maddesi ile yapılan düzenlemede, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’na tabi kamu idareleri ile bu idarelere bağlı döner sermaye işletmelerinin, 01.10.2024 tarihinden itibaren mahkeme kararları veya icra dairelerinin ödeme ve icra emirleri kapsamında yapacakları 5.000,00 TL’nin üzerindeki ödemelerinde vadesi geçmiş borç durumunu gösterir belge arama zorunluluğu getirilmiştir.

Ayrıca, Gelir İdaresi Başkanlığının Adalet Bakanlığına hitaben yazdığı 06.09.2024 tarih ve E21002710-110[3760-16573]-69554 sayılı yazıda da söz konusu belgenin icra dairelerince değil 5018 sayılı Kanun’a tabi kamu idareleri ile bu idarelere bağlı döner sermaye işletmelerince aranacağı vurgulanmıştır.

Yukarıda belirtilen mevzuatta açıkça görüldüğü üzere, kamu idareleri ile bu idarelere bağlı döner sermaye işletmeleri, 01.10.2024 tarihinden itibaren mahkeme kararları veya icra dairelerinin ödeme ve icra emirleri kapsamında yapacakları 5.000,00 TL’nin üzerindeki ödemelerinde vadesi geçmiş borç durumunu gösterir belgeyi arayacaklardır.

Sonuç olarak, mahkeme kararları veya icra dairelerinin ödeme ve icra emirleri kapsamında yapılacak ödemelerde söz konusu borç durumunu gösterir belgeyi aramanız gerekmekte olup bu konuda yaşanacak aksaklıkların hukuki, mali ve idari riskler taşıdığını belirtmek isteriz.

2026 yılı bütçe kanunun i cetvelinde yer alan düzenlemeye göre 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 35. maddesi uyarınca 2026 yılında uygulanacak harcama yetkilisi mutemet avans limitlerini belirledi. Kamu idarelerinin yapım işleri, mal ve hizmet alımları, mahkeme giderleri, askerî sevk işlemleri, yabancı konuk ağırlamaları, göçmen işlemleri ve çeşitli harcama kalemleri için kullanabileceği avans üst limitleri yeniden düzenlendi.

Yeni avans limitleri, 2026 yılı boyunca tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcı olacak.

2026 yılı Yapım İşleri, Mal ve Hizmet Alımları İçin Avans Limitleri

• İl merkezleri, kuruluş merkezleri, büyükşehir belediyesi sınırlarındaki ilçeler ve nüfusu 50 bin üzeri ilçelerde: 14.700 TL

• Diğer ilçelerde: 7.500 TL

2026 yılı Askerî Personel Avansları ve Sevk İşlemleri

• Terhis edilen, izinli veya muayeneye sevk edilen erbaş/erlerin işlemleri ile asker sevk ve celp dönemlerinde mutemetlere: 1.130.200 TL

• Şehit cenazesi nakli, firari asker sevkleri, tutuklu/hükümlü asker nakilleri için: 170.000 TL

2026 yılı Yabancı Konuk, Bakan Seyahati ve Mahkeme Giderleri Avansları

• Yabancı heyet ve konuk ağırlayan mihmandar avansı: 97.600 TL

• Bakanların yurt dışı seyahatlerinde kullanılacak avans: 283.000 TL

• Mahkeme harç ve giderleri için:

  • İstanbul: 856.000 TL

  • Ankara ve İzmir: 514.000 TL

  • Diğer il ve ilçeler: 256.000 TL

2026 yılı Afet Harcamaları, Akaryakıt ve Göçmen İşlemleri

• Doğal afetlerde kullanılacak avans: 778.000 TL

• İl dışı seyahatlerde akaryakıt giderleri: 77.000 TL

• Yakalanan yasa dışı göçmenler ve sınır dışı işlemlerinde kullanılacak avans: 310.000 TL

2026 yılı TBMM, Cumhurbaşkanlığı ve Güvenlik Birimlerine Verilecek Avanslar

• TBMM İdari Teşkilatı ve Cumhurbaşkanlığı avans limiti: 5.648.000 TL

• Askerî daire, Jandarma ve Sahil Güvenlik mutemetlerine: 1.130.000 TL

• Milli İstihbarat Teşkilatı mutemetlerine: 565.000 TL

• Dış temsilciliklere: 4.245.000 TL

2026 yılı Özel Bütçeli İdareler (II Sayılı Cetvel) İçin Avans Limitleri

• Kuruluş merkezi mutemetleri: 10.544.000 TL

• Merkez dışı birim mutemetleri: 4.245.000 TL

2026 yılı TİKA, Üniversiteler ve Yargı Harcamaları

• Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı mutemetleri: 10.544.000 TL

• Üniversitelerin Sağlık Kültür ve Spor Daireleri için avans limiti: 77.000 TL

• Yargılama giderleri: 192.000 TL

• Yüksek mahkemelerin posta ve telgraf giderleri: 35.900 TL

2026 yılı Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Kadın Konukevleri Avansları

• Büyükşehirlerde: 77.000 TL

• Diğer il ve ilçelerde: 46.200 TL

2026 yılı Araç Muayene, Egzoz ve Geçiş Ücretleri İçin Avans Limitleri

• Büyükşehir belediye sınırları içinde: 85.600 TL

• Diğer il ve ilçelerde: 51.400 TL

2025-2026 yılı itibarıyla geçerli olan KDV tevkifat oranları açıklandı. Hizmet ve mal teslim türlerine göre değişen oranlar, mükelleflerin doğru fatura kesimi ve beyan sürecinde büyük önem taşıyor. Tevkifat, belirli işlemlerde KDV’nin bir kısmının satıcı yerine alıcı tarafından beyan edilmesi anlamına geliyor.

Güncel KDV Tevkifat Oranları Tablosu (2025-2026)

Tevkifat Nedir?

Tevkifat, bir mal veya hizmet alımında KDV’nin bir kısmının satıcı yerine alıcı tarafından devlete ödenmesi anlamına gelir. Uygulama, kayıt dışılığın önlenmesi ve vergi güvenliğinin sağlanması amacıyla yapılır.

Soru " Kurumumuza ait yapım işinde, yüklenici tarafından üçüncü kişilere verilen alacak temliki kabul edilerek hakediş karşılığında temellük edene kısmi ödeme yaptık. Şimdi ise temlik alacağının kalan tutarının temellük eden yerine yükleniciye ödemem isteniyor. Ödemeyi kime yapmalıyım? Sözleşmemizde temlik işleminde idaremizden izin alınması gerektiğine dair düzenleme bulunmaktadır"

Cevap: Bildiğiniz üzere, alacağın temliki veya devri, yazılı bir devir sözleşmesi ile mevcut bir alacağın alacaklısının değiştirilmesi işlemidir. Temlik işleminde alacak, temlik alanın kabulü alacağı ile tamamen temlik alana geçmekte olup temlik edenin alacak üzerinde herhangi bir hakkı kalmamaktadır.

Alacakların temliki konusu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 183 ilâ 194’üncü maddeleri arasında düzenlenmiştir. Alacağın temliki ile alacak hakkı bunu devralan üçüncü kişiye geçmektedir. Böylece devralan daha önce temlik edene ait olan alacak hakkını kesin olarak iktisap etmekte; bunun üzerinde "tasarruf etme" yetkisini kazanmaktadır. Temlik eden alacaklının da bu aşamadan sonra artık tasarruf hak ve yetkisi kalmadığından bu alacağa dayalı olarak herhangi bir hukuki işlem yapması mümkün olmamaktadır. Bu durumda temlik işlemi ile temlik eden, borç ilişkisinden çıkar ve onun yerine alacaklı sıfatıyla alacağı devralan üçüncü kişi geçmektedir. Alacakla ilgili her türlü (dava açma, takip yapma, temlik etme... gibi) hukuki işlemler bu üçüncü kişi tarafından yapılmaktadır.

Kamu idareleri, sözleşmelerde iş nedeniyle doğacak alacakların başkasına devrini tamamen veya kısmen yasaklayabilirler. Bu doğrultuda, idareniz tarafından söz konusu işe ait sözleşmenin ..............’inci maddesinde İdarenin yazılı izni olmadıkça temlik işleminin yapılamayacağı hükmü yer almıştır.

Mailinizde yer alan bilgilerden, işin yürütülmesi esnasında, işin yüklenicisi ile ticari ilişkide bulunduğu anlaşılan üçüncü bir kişi arasında noterde alacağın temliki sözleşmesi yapıldığı anlaşılmaktadır. Alacağı temellük eden kişi tarafından alacağın tahsilini sağlamak amacıyla kurumunuza başvurulmuş olup, temellük edene belli bir tutarda ödeme yüklenicinin hakedişine istinaden yapılmıştır.

İdare tarafından yüklenicinin hakedişine istinaden yapılan belli tutardaki ödemenin temellük edene yapılmasına rağmen sözleşemeye göre temlik yasağı bulunduğunu ve kalan tutarların ödemesinin yüklenici firmaya yapılmasının istenildiğini ifade etmişsiniz.

Her ne kadar ihale sözleşmenizde temlik yasağı kararlaştırılmışsa da idareniz bu yasağa rağmen temlik eden yüklenicinin hakkedişine istinaden belli bir tutar ödemesi ile temlik yasağını kendiniz ortadan kaldırmış bulunmaktasınız. Dolayısıyla, kalan ödeme tutarının yükleniciye ödenmesinin mümkün olmadığı ve kalan tutarın da temellük edene yapılması gerektiğini değerlendirmekteyiz. Nitekim benzer bir meselede Yargıtay 15. Hukuk Dairesi 2013/275 Esas-2013/3959 Karar sayılı ilamında; "Her ne kadar ihale sözleşmesinde temlik yasağı kararlaştırılmışsa da davalı idarenin bu yasağa rağmen davacıya temlik eden yüklenicinin hakkedişine istinaden 480.259,70 TL’nin ödenmesi ile davalı taraf temlik yasağını kendisi ortadan kaldırmış olduğundan yine Yargıtay içtihatları gereğince davalı taraf her ne kadar temlikin muvazaalı olduğu savunmasında bulunmuşsa da muvazaa iddiasının iyi niyetli üçüncü kişilere karşı bulunulamayacağından ve de davalı taraf muvazaa iddiasında bulunamayacağından kalan tutarın faizi ile birlikte ve alacağın yüzde yirmisi oranında icra inkar tazminatı eklenmek suretiyle ödenmesine" karar verilmiştir. Söz konusu karar Yargıtay 6. Hukuk Dairesi Başkanlığının kesin olarak onama tarihi olan 25.06.2024 tarihinde kesinleşmiştir.

Konu hakkında yasal haklarınızın ise kurumunuz hukuk müşavirliğince değerlendirilerek kullanılmasının uygun olacağını düşünmekteyiz.

Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmeliğe eklenen madde ile Bakanlık tarafından millet bahçesi olarak belirlenen alanlarda kalan Hazine taşınmazları üzerinde yer alan ticari ünitelerin; hasılat ve/veya gelirden pay alınması suretiyle, bu alanların bakım, onarım, güvenlik, temizlik ve benzeri işletme uygulamalarının yürütülmesini sağlamak amacıyla Bakanlığın bağlı, ilgili ve ilişkili kurum, kuruluş ve bunların iştiraklerine düzenlenecek protokol ile kiraya verilebilmesine imkan tanındı.

18 Ekim 2025 CUMARTESİ

Resmî Gazete

Sayı : 33051

YÖNETMELİK

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığından:

HAZİNE TAŞINMAZLARININ İDARESİ HAKKINDA YÖNETMELİKTE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK

MADDE 1- 19/6/2007 tarihli ve 26557 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmeliğe 74/A maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki madde eklenmiştir.

“Millet bahçelerinin kiraya verilmesi

MADDE 74/B- (1) Bakanlık tarafından millet bahçesi olarak belirlenen alanlarda kalan Hazine taşınmazları üzerinde yer alan ticari üniteler; hasılat ve/veya gelirden pay alınması suretiyle, bu alanların bakım, onarım, güvenlik, temizlik ve benzeri işletme uygulamalarının yürütülmesini sağlamak amacıyla Bakanlığın bağlı, ilgili ve ilişkili kurum, kuruluş ve bunların iştiraklerine düzenlenecek protokol ile kiraya verilebilir.”

MADDE 2- Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3- Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı yürütür.