Sayıştay, 2 seçim döneminde 17 kişinin özel kalem müdürlüğü kadrolarına atanarak memur yapılmasını eleştirdi

Sayıştay, 2 seçim döneminde 17 kişinin özel kalem müdürlüğü kadrolarına atanarak memur yapılmasını eleştirdi

Sayıştay, 2 seçim döneminde 17 kişinin özel kalem müdürlüğü kadrolarına atanarak memur yapılmasını eleştirdi

Sayıştay, özel kalem müdürlüğü kadrolarının amacı dışında kullanılmasını eleştirdi

Sayıştay, bir belediye tarafından 2 seçim döneminde toplamda 17 kişinin özel kalem müdürlüğü kadrosuna atanmak suretiyle memuriyet kadrosuna atanmasını eleştirdi. Kurum tarafından bu şekilde atama yapılmasının mevzuatın düzenleniş amacına aykırı olduğu, uygulamanın memuriyete sınavsız girişin bir yöntemi haline getirildiği belirtildi

BULGU 34: Özel Kalem Müdürlüğüne Yapılan Atamaların Mevzuatın Düzenleniş Amacına Aykırı Olması

Kurum tarafından özel kalem müdürlüğüne yapılan atamaların incelenmesi sonucunda, söz konusu atamaların mevzuatın düzenleniş amacına aykırı olarak, memuriyete sınavsız girişin bir yöntemi haline getirildiği tespit edilmiştir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun;

“İstisnai memurluklaf ’ başlıklı 59’uncu maddesinde;

“... Özel Kalem Müdürlüklerine, ... Bu Kanunun atanma, sınavlar, kademe ilerlemesi ve dereceye yükselmesine ilişkin hükümleriyle bağlı olmaksızın tahsis edilmiş derece aylığı ile memur atanabilir.Birinci fıkrada sayılan memurların bulundukları bu kadrolar emeklilik aylığının hesabında ve diğer memurluklara naklen atanmalarında herhangi bir sınıf için kazanılmış hak sayılmaz. Bu görevlerde bulunan memurların emeklilik kıdemleri yürümekte devam eder. ” denilmektedir.

“İstisnai memurluklara atanmada aranacak şartlar’ başlıklı 60’ıncı maddesinde;

“İstisnai Devlet memurluklarına 48 inci maddede yazılı genel şartları taşıyan kimselerden atanmalar yapılabilir. Kuruluş kanunlarındaki özel hükümler saklıdır.

. ” denilmektedir.

“İstisnai memurluklara atananlara bu Kanunun uygulanacak hükümleri” başlıklı

61’inci maddesinde:

“60 ıncı madde gereğince istisnai memurluklara atananlar hakkında bu Kanunun atanma, sınavlar, kademe ilerlemesi ve derece yükselmesi dışında kalan bütün hükümleri uygulanır.

Ancak istisnai bir memuriyet kadrosuna atananlar, atandıkları kadronun derece aylığının ilk kademesini kazanılmış hak olarak elde ettikleri tarihten itibaren, haklarında bu kanunun kademe ilerlemesi ve derece yükselmesine dair hükümleri uygulanır.

...” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda anılan mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere, Devlet Memurları Kanunu; atanma, sınavlar, kademe ilerlemesi ve derece yükselmesine ilişkin hükümleriyle bağlı olmaksızın bazı görevlere memur atanabileceğini kabul etmiştir. Kamu yönetiminde siyasi ve idari açıdan özellik taşıyan bazı görevlere yine belli bazı siyasi ve idari nedenlerle personel rejimine bağlı kalmaksızın memur atanabilme olanağı sağlayan bu gibi görev kadrolarına “istisnai memuriyetler” adı verilmektedir.

657 sayılı Kanun’da istisnai memuriyet olarak sayılan özel kalem müdürlüğü kadrosu hususunda İçişleri Bakanlığı Mahalli İdareler Genel Müdürlüğünce 03.06.2009 tarih ve B.05.0.MAH.0.08.01.00/900-14626 sayılı Genelge yayımlanmış ve söz konusu kadroya yapılacak atamalara ilişkin bir takım düzenlemeler getirilmiştir. Söz konusu Genelgede; özel kalem müdürlüğü kadrolarına atanacakların, öncelikle belediyede çalışan memurlar ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan memurlar arasından seçilmesinin esas olduğu, memurlar arasından yapılacak atamalarda, Bakanlık izninin alınmayacağı, Özel kalem müdürlüğü kadrolarına yapılacak açıktan atamaların ise Bakanlık izni ile yapılacağı belirtilmiştir. Ayrıca, 657 sayılı Kanunu’nun 59’uncu maddesi kapsamında tanınan atama yetkisinin, sınırsız bir yetki olmadığı, bu yetkinin memuriyete sınavsız girişin bir yöntemi gibi kullanımına hukuken imkân bulunmadığı, bu sebeple, özel kalem müdürlüğü kadrolarına atanacakların seçiminde, belediye başkanlarının bir seçim dönemi boyunca çalışabilecekleri ehliyet ve liyakat sahibi kişileri seçmelerinin esas olduğunun altı önemle çizilmiştir.

Sayıştay Genel Kurulu’nun 04.04.2005 tarih ve 5119/1 karar no.lu Kararında; istisnai memuriyete açıktan atanıldıktan sonra, diğer memur kadrolarına atanma hususuna ilişkin 657 sayılı Kanun’da açık bir düzenlemenin olmadığı, ancak açıktan istisnai memuriyete atanan kişinin naklen diğer memur kadrolarına atabilecekleri kabul edilse bile, bu konuda açılmış sınavlara girmiş ve başarılı olmuş kişilerin atamayı bekledikleri bir durumda, bu sınavlara girmediği halde bazı kişilerin istisnai memurluklar kullanılarak diğer memurluk kadrolarına atanmaları, devlet memurluğu alımı için duyurulan sınava katılarak başarılı olmuş ve atamayı bekleyen kişiler aleyhine haksız bir durum yarattığı, ayrıca, sınavlarda başarılı olarak atanmayı bekleyenler varken, istisnai memurluk kadrolarının sınavsız devlet memurluğu teminine yönelik uygulamaya dönüştürülmesi, bu memuriyete atanmada tanınan kolaylığın istismarı anlamına da geldiği belirtilmiştir. Bu durumun Anayasanın kişilerin kanun önünde eşitlik ve kamu hizmetine girmede eşitlik ilkelerini ihlal edici nitelikte olduğunun altı çizilmiştir. Sonuç olarak şu karar verilmiştir; “... Sadece hizmetin gereği olarak kullanılması gereken istisnai memurluk kadrolarının, devlet memurluğuna girmede esas olan sınav sistemini aşmaya yönelik olarak diğer memur kadrolarına naklen atanma amacıyla kullanılması, Anayasa ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile getirilmiş bulunan kanun önünde eşitlik ile liyakat ilkesinin ihlali anlamına geldiğinden, bu yolla devlet memurluğu kadrolarının liyakat esasına uymayan ve bu kadroların gerektirdiği niteliklere sahip bulunmayan kişilerin atanmasına imkân sağlayabileceğinden, 657 sayılı Kanunun anılan 59’uncu maddesi hükümleri uyarınca açıktan istisnai memurluk kadrolarına atananların bir müddet sonra devlet memurluğuna alınma için açılmış bulunan sınavlara katılmadan ve dolayısıyla bu sınavlarda başarılı olmadan diğer memurluk kadrolarına atanmaları hususu, uygulama ve sonuçları bakımından Hazine menfaatlerini zarar uğratıcı nitelikte bulunduğunun TBMM’ye sunulmasına ...”

Yukarıda yer verilen İçişleri Bakanlığı Genelgesi ve Sayıştay Genel Kurulu Kararından anlaşılacağı üzere; belediyelerde yer alan özel kalem müdürlüklerine atama yetkisinin sınırsız bir yetki olmadığı, bu kadroya yapılacak atamaların bir takım esas ve usullerinin olduğu, yapılacak olan atamalarda bu usullere riayet edilmesi gerektiği ayrıca bu kadronun memuriyete sınavsız atama yolu olarak kullanılamayacağı belirtilmiştir.

Belediye özel kalem müdürlüğüne atanacakların öncelikle belediyede çalışan memurlar ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan memurlar arasından seçilmesinin esas olduğu, bu mümkün değilse yapılacak açıktan atamanın Bakanlık iznine müteakip yapılması gerektiği ve ayrıca belediye özel kalem müdürlüğü kadrosuna atanan özel kalem müdürünün bir seçim dönemi boyunca görev yapması amacıyla atanacağının esas olduğu açıktır.

Kurumun 2018 yılı hesabının incelenmesi sonucunda; aşağıdaki tabloda görüleceği üzere, Belediye Başkanı’nın seçilmiş olduğu 2009 yılından bu yana toplamda 2 seçim dönemi geçirdiği, söz konusu iki dönemde özel kalem müdürlüğü kadrosuna 17 farklı kişinin atandığı, bu atamaların 16’ sının açıktan atama yapılması suretiyle gerçekleştirildiği görülmüştür.

Sonuç itibariyle, özel kalem müdürlüğüne yapılan atamalarda; öncelikle Belediyede çalışan memurlardan ya da diğer kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan memurlardan olması gerekliliğine uyulmadığı, bir seçim dönemi boyunca çalıştırılması esasına riayet edilmeyerek bu kadronun memuriyete sınavsız atama yolu olarak kullanılır hale geldiği, bu suretle kanun önünde eşitlik, kamu görevine girmede eşitlik ve liyakat ilkesine aykırı bir durumun

oluşturulduğu tespit edilmiştir.

Tablo 7: Özel Kalem Müdürlüğüne Atananların Listesi

Sıra

No

Göreve Başlama

Sonraki

Mevcut Durum

Gittiği

Kurum

Belediy

eden

Ayrılma

Tarihi

Unv

anı

Başlama

Tarihi

Unvanı

Başlama

Tarihi

Unvanı

Başlama

Tarihi

1

Açık

tan

05.06.2009

Etüd Proje Müdür Vekili

02.12.2009

Naklen Ayrıldı

Gümrük ve Ticaret Bakanlığı

12.12.20

09

2

Açık

tan

07.12.2010

Memur

05.04.2011

Memur

05.04.2011

3

Açık

tan

16.05.2011

Tekniker

01.08.2011

Tekniker/Temizlik İşleri Müdür V.

08.05.2014

4

Açık

tan

28.12.2011

Memur

12.04.2011

Memur

12.04.2011

5

Açık

tan

15.11.2012

Tekniker

02.01.2013

Tekniker

02.01.2013

6

Açık

tan

11.07.2013

Özel Kalem Müdürü

11.07.2013

Naklen Ayrıldı

Gıda Tarım ve

Hayvancılı

k

Bakanlığı

16.08.20

13

7

Açık

tan

31.12.2013

Memur

17.02.2014

Naklen Ayrıldı

İçişleri

Bakanlığı

11.03.20

14

8

Açık

tan

09.05.2014

Memur

01.09.2015

Naklen Ayrıldı

Gümrük ve Ticaret Bakanlığı

10.09.20

15

9

Açık

tan

02.09.2015

Memur

20.06.2016

Gençlik ve Spor Hizmetleri Müdür V.

30.12.2016

10

Açık

tan

29.02.2016

Memur

16.05.2016

Naklen Ayrıldı

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı

19.09.20

16

11

Açık

tan

17.05.2016

Memur

20.06.2016

Özel Kalem Müdürü

30.12.2016

12

Açık

tan

01.11.2016

Memur

18.11.2016

Memur

18.11.2016

13

Açık

tan

04.05.2017

Memur

17.05.2017

Memur / Basın ve Yayın Müdür V.

17.05.2017

14

Açık

tan

29.12.2017

Memur

23.01.2018

Naklen Ayrıldı

İstanbul

Büyükşehir

Belediyesi

08.02.20

18

15

Açık

tan

10.05.2018

Memur

18.05.2018

Seçim Nedeniyle İstifa

01.12.20

18

16

Açık

tan

22.06.2018

Memur

27.06.2018

Memur

27.06.2018

Kamu idaresi cevabında; “Mevcut bulguda Belediyemizin 2018 yılı hesabının incelenmesi sonucunda; Belediye Başkanının seçilmiş olduğu 2009 yılından bu yana toplamda 2 seçim dönemi geçirdiği, söz konusu 2 seçim döneminde Özel Kalem Müdürlüğü kadrosuna 17 farklı kişinin atandığı, bu atamaların 16’sının açıktan atama yapılmak suretiyle gerçekleştirildiği tespit edilmiştir. Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmelik hükümlerine göre; “Büyükşehir belediyeleri, İl belediyeleri ve nüfusu 150.000’in üzerinde sayılan belediyelerde (Büyükşehir İlçe ve İlçe Belediyeleri) Özel Kalem Müdürü istihdam edilebilmektedir.” denilmektedir.

Belediyemiz bir milyon nüfusun yaşadığı Keçiören beldesine ve halkına hizmet sunmaktadır. Buna karşılık Başbakanlık Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğünün çeşitli tarihlerdeki genelgeleri doğrultusunda personel alımı yapılamadığı ve belediyemiz bünyesinde memur olarak görev yapan personelin; istifa, ölüm ve emeklilik sebebiyle görevden ayrılmış olması ve buna istinaden tevdi edilen görevlerin yürütülmesinde aksaklıkların meydana geldiği görülmüştür. 2009 yılından itibaren Belediyemiz Özel Kalem Müdürlüğüne atamalar, İçişleri Bakanlığı Mahalli İdare Genel Müdürlüğünün 2009/50 sayılı genelgesi ve 2018/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi (Tüm Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun 59’uncu ve 61/A maddelerine göre yapılacak açıktan atama işlemleri için (Cumhurbaşkanlığından izin alınacaktır) doğrultusunda ve 657 sayılı DMK’nın 59’uncu maddesine istinaden açıktan atama izni alınmak suretiyle yapılmıştır. Bundan sonraki yapılacak atama işlemlerinde de gereken hassasiyet gösterilecektir.” denilmiştir.

Sonuç olarak İdare tarafından bulgu kabul edilmiş olup Başbakanlık Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğünün çeşitli tarihlerdeki genelgeleri doğrultusunda personel alımı yapılamadığı ve belediye bünyesinde memur olarak görev yapan personelin; istifa, ölüm ve emeklilik sebebiyle görevden ayrılmış olması ve buna istinaden tevdi edilen görevlerin yürütülmesinde aksaklıkların meydana gelmesi nedeniyle açıktan atama yapıldığı belirtilmiştir.

Ancak kadronun memuriyete sınavsız atama yolu olarak kullanılır hale gelmesi, bu suretle kanun önünde eşitlik, kamu görevine girmede eşitlik ve liyakat ilkesine aykırı bir durumun oluşturmaktadır.

Bulgu konusu tespitin devam edip etmediği takip eden denetimlerde izlenecektir.

Güncelleme Tarihi: 18 Mart 2020, 09:20
YORUM EKLE